Τρία σενάρια για την εξέλιξη της κρίσης

Με εντυπωσιακό τρόπο ξεκίνησε το β τρίμηνο στα χρηματιστήρια. Οι επενδυτές δείχνουν εκ νέου διατεθειμένοι να αναλάβουν ρίσκο μέσω τοποθετήσεων σε μετοχές, ελπίζοντας σε (και τελικά προκαλώντας) ένα ράλι αρκούδων. Όλο και περισσότεροι αναλυτές, όμως, προειδοποιούν ότι η κρίση στην οποία εισέρχεται η αμερικανική οικονομία ίσως επιφυλάσσει αρκετές δυσάρεστες εκπλήξεις…

Με ικανοποιητικά κέρδη ξεκίνησε το β τρίμηνο στα μεγάλα χρηματιστήρια του πλανήτη. Αν και οι νεότερες ενδείξεις σε μακροοικονομικό επίπεδο κάθε άλλο παρά ενισχύουν την αισιοδοξία, οι επενδυτές δείχνουν αποφασισμένοι να δουν το ποτήρι μισογεμάτο. Οι αναλυτές, όμως, προειδοποιούν ότι η κρίση δεν έχει τελειώσει. Κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες, προσπαθώντας να θωρακίσουν τις οικονομίες, σπεύδουν να υιοθετήσουν πρακτικές παρεμβατισμού παρεκκλίνοντας από τις νεοφιλελεύθερες διδαχές.

Όπως άλλωστε υποστηρίζει στο νέο του βιβλίο ο διάσημος δισεκατομμυριούχος επενδυτής, Τζ, Σόρος, τα αίτια της κρίσης που ξεκίνησε από το σκάσιμο της φούσκας στην αμερικανική αγορά ακινήτων συνδέονται με τις πολιτικές που εισήγαγαν τη δεκαετία του 80, οι κυβερνήσεις Ρίγκαν και Θάτσερ.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η τελευταία ανάλυση του Economist Intelligence Unit σχετικά με τα σενάρια εξέλιξης της κρίσης. Το πρώτο, και πιο αισιόδοξο, στο οποίο οι αναλυτές αποδίδουν πιθανότητα 60% να πραγματοποιηθεί, προβλέπει κρίση μικρής διάρκειας και έντασης, με μετριασμένη επίδραση στην παγκόσμια οικονομία.

Το δεύτερο, με πιθανότητα 30% προβλέπει ότι η ΗΠΑ θα εισέλθουν σε ύφεση, με σημαντικές επιδράσεις στον υπόλοιπο κόσμο. Τέλος, το χειρότερο προβλέπει ότι η ύφεση από την οικονομία των ΗΠΑ θα έχει δυναμική αρνητική επίδραση και στον υπόλοιπο κόσμο.

Οι αναλυτές του Economist εντοπίζουν τρία «μονοπάτια» μέσω των οποίων μπορεί η κρίση να επιδράσει στις οικονομίες: Μέσω επενδύσεων που έχουν τοποθετηθεί σε χρεόγραφα που συνδέονται με τα sub-prime, μέσω της έλλειψης ρευστότητας στη διατραπεζική και μέσω της επαναξιολόγησης της αξίας των περιουσιακών στοιχείων.

Οι ζημιές που συνεπάγεται για τις τράπεζες η πρώτη εκδοχή έχουν σε μεγάλο βαθμό ήδη αποκαλυφθεί (τουλάχιστον αυτό προεξοφλεί η αγορά). Το πρόβλημα ρευστότητας απασχολεί ιδιαίτερα τις κεντρικές τράπεζες, οι οποίες δείχνουν διατεθειμένες να αξιοποιήσουν κάθε μέσο για να συγκρατήσουν τα επιτόκια σε φυσιολογικά επίπεδα.

Αν, όμως, υπάρξουν δυσάρεστες εκπλήξεις σε κάποιο από αυτά τα δύο «ταμπλό» ή αν η ύφεση στις ΗΠΑ αποδειχθεί εντονότερη του αναμενόμενου, τότε η επαναξιολόγηση των αξιών στην αγορά θα αποτελεί μονόδρομο. Σε αυτή την περίπτωση, πιθανότατα όσοι επενδυτές «ποντάρουν» ότι έχουμε ήδη δει τα χαμηλότερα επίπεδα θα απογοητευτούν…

Βαθαίνει η κρίση στις ΗΠΑ

Απογοητευτικά ήταν, τον Μάρτιο, τα στοιχεία για την κατάσταση στην αμερικανική αγορά εργασίας. Η απασχόληση συρρικνώθηκε κατά 80.000 θέσεις εργασίας, στη μεγαλύτερη βουτιά της τελευταίας 5ετίας. Παράλληλα, αναθεωρήθηκαν επί τα χείρω τα στοιχεία για τους δύο πρώτους μήνες του έτους, αυξάνοντας σε 76.000 θέσεις τις απώλειες κάθε μήνα, έναντι προηγούμενων εκτιμήσεων για 22.000 θέσεις τον Ιανουάριο και 63.000 θέσεις τον Φεβρουάριο. Το α τρίμηνο του έτους, δηλαδή, στις ΗΠΑ χάθηκαν 232.000 θέσεις εργασίας, με αποτέλεσμα στο τέλος του, το ποσοστό ανεργίας να φτάνει το 5,1%.