Υποσχέσεις για «γέφυρες» επικοινωνίας στις φυλακές

Ειδικό γραφείο επικοινωνίας με όλες τις οργανώσεις που υπερασπίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα δημιουργείται στο υπουργείο Δικαιοσύνης. Τη σύστασή του ανακοίνωσε ο υπουργός Σωτ. Χατζηγάκης, κατά την ομιλία του στην ημερίδα της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου με θέμα τις συνθήκες κράτησης στις φυλακές.

Όσοι άκουσαν την εξαγγελία ήταν πάντως επιφυλακτικοί, καθώς μέχρι σήμερα οι φυλακές παραμένουν άβατο για τον Συνήγορο του Πολίτη και τις άλλες εθνικές οργανώσεις προστασίας των δικαιωμάτων. Ο κ. Χατζηγάκης εξήγγειλε πρόσφατα, μετά τη μαζική κινητοποίηση των κρατουμένων, ότι θα επιτραπεί τελικά στον Συνήγορο η πρόσβαση στις φυλακές.

Μόνο στην Ελλάδα και το Λιχτενστάιν, ο Συνήγορος του Πολίτη δεν έχει πρόσβαση στις φυλακές, τόνισε ο Συνήγορος του Πολίτη Γ. Καμίνης. Στην παρέμβασή του αναφέρθηκε στα εμπόδια που συνάντησε, από κυβέρνηση και εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, η προσπάθειά του να σπάσει το άβατο της φυλακής. Η πρόσφατη δέσμευση του υπουργού ότι θα επιτραπεί σε στελέχη του η πρόσβασή τους στα σωφρονιστικά καταστήματα θεωρείται θετική εξέλιξη, όμως ο ίδιος αναμένει πότε και πώς θα εφαρμοστεί η εξαγγελία στην πράξη.

Την απαράδεκτη κατάσταση που επικρατεί στις φυλακές, παρά τα μέτρα αποσυμφόρησης που μόλις ψηφίστηκαν, τόνισαν, αντίθετα, οι περισσότεροι ομιλητές.

Ο πρόεδρος του ΔΣΑ Δ. Παξινός κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι εθελοτυφλεί στο γεγονός πως οι φυλακές έχουν μεταβληθεί σε «ανθρωποαποθήκες», όπου συνωστίζονται κρατούμενοι για πταίσματα, οικονομικά αδικήματα και επαγγελματίες του εγκλήματος. Την εγκάλεσε ότι αδιαφορεί για το γεγονός ότι οι κρατούμενοι δεν έχουν στοιχειωδώς άνετη διαβίωση και παραγνωρίζει διαρκώς τις εναλλακτικές μορφές έκτισης των ποινών. «Μέτρα που λαμβάνονται υπό πίεση και κατακραυγή, χωρίς μελέτη, δεν πρόκειται να αποδώσουν παρά μόνο περιστασιακά και επικοινωνιακά», κατέληξε.

Χάσμα

Στο τεράστιο χάσμα μεταξύ νομοθεσίας και πρακτικής εφαρμογής αναφέρθηκε ο συνταγματολόγος Αντ. Μανιτάκης, ο οποίος πρότεινε μέτρα αποποινικοποίησης που θα οδηγήσουν σε σημαντικές μειώσεις των ποινών. Ζήτησε επίσης περιορισμό των προφυλακίσεων και την ενίσχυση των δομών εναλλακτικής έκτισης των ποινών.

Σήμερα οι φυλακές είναι απλοί χώροι φύλαξης των κρατουμένων και όχι πεδία σωφρονισμού και προετοιμασίας για ομαλή κοινωνική επανένταξη, τόνισε ο πρόεδρος της Ενωσης Εισαγγελέων Ελλάδος, Σωτ. Μπάγιας. Ο ίδιος ζήτησε διασφάλιση αξιοπρεπών συνθηκών διαβίωσης και δημιουργική απασχόλησή τους, ενώ τάχθηκε υπέρ των εναλλακτικών μορφών έκτισης της ποινής.

Στην ημερίδα παρενέβη με γραπτή δήλωσή του και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. «Με αφορμή το πρωτόγνωρο κύμα απεργιών πείνας από τους κρατούμενους, την κραυγή που συντάραξε όλους μας, ας εστιασθούμε στους συμπολίτες μας εκείνους που το μοναδικό δικαίωμα που τους στερήθηκε είναι η ελευθερία», τόνισε ο κ. Κάρ. Παπούλιας. «Φυλακισμένος δεν σημαίνει και στέρηση αξιοπρέπειας, στέρηση του δικαιώματος στην εκπαίδευση, την υγεία, την εργασία. Και πάνω από όλα στην επανένταξη», πρόσθεσε. Παράλληλα υπογράμμισε ότι οι κοινωνικές συνθήκες δημιουργούν σε μεγάλο βαθμό τις προϋποθέσεις για παραβατικές συμπεριφορές και υπογράμμισε με νόημα πως «οι φτωχοί και περιθωροποιημένοι είναι αυτοί που στερούνται τη δικαιοσύνη και θα ωφελούνταν περισσότερο από τη δίκαιη εφαρμογή του κράτους δικαίου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων».

Χαρακτηριστική ήταν και η παρέμβαση του διευθυντή φυλακών Χαλκίδας κ. Σπ. Αθανασίου, ο οποίος ζήτησε να δημιουργηθούν περισσότερες αγροτικές φυλακές, όπου οι κρατούμενοι θα μπορούν να εργάζονται, και όχι νέες κλειστές φυλακές που απομονώνουν τους εγκλείστους.