- Υπάλληλος της Best Buy στη Φλόριντα φέρεται να αγόραζε προϊόντα με ακραίες εκπτώσεις, ακόμη και 99% σε MacBook.
- Στη συνέχεια τα ενεχυρίαζε, με εκτιμώμενη ζημιά άνω των 118.000 δολαρίων σε διάστημα σχεδόν δύο ετών.
- Η υπόθεση αναδεικνύει γιατί η εσωτερική απάτη στο λιανεμπόριο απαιτεί αυστηρούς ελέγχους και καταγραφές.
Τι συνέβη στο Best Buy στη Φλόριντα
Στις ΗΠΑ αποκαλύφθηκε μια ιδιαίτερα θρασεία υπόθεση, καθώς ένας υπάλληλος της αλυσίδας ηλεκτρονικών Best Buy φέρεται να αγόραζε hardware σε μεγάλη κλίμακα με πολύ υψηλές εκπτώσεις.
Ένας εργαζόμενος της Best Buy στη Φλόριντα φέρεται να προκάλεσε, μέσα σε διάστημα σχεδόν δύο ετών, ζημιά άνω των 118.000 δολαρίων.
Ο μακροχρόνιος υπάλληλος Matthew Lettera συνελήφθη στη συνέχεια, όπως μετέδωσε το τοπικό ειδησεογραφικό περιοδικό CW34.
Στις υποθέσεις λιανεμπορίου, το ύψος της ζημιάς υπολογίζεται συχνά από συνδυασμό τιμών κόστους, ακυρώσεων και αναντιστοιχιών στο απόθεμα.
Πως λειτούργησε το σχήμα των εκπτώσεων
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο Lettera αγόραζε ηλεκτρονικά είδη με μερικές φορές πολύ υψηλές εκπτώσεις, ώστε αργότερα να τα ενεχυριάζει σε ενεχυροδανειστήρια.
Όπως αναφέρει το Ars Technica, φέρεται να αγόρασε MacBook με έκπτωση που έφτανε το 99%.
Για να το πετύχει αυτό, λέγεται ότι αξιοποίησε μηχανισμούς έκπτωσης που ήταν στην πράξη προορισμένοι για τον διευθυντή του.
Ο υπάλληλος φέρεται να ξεκίνησε τις απάτες τον Μάρτιο του 2024, όταν ήδη εργαζόταν στη Best Buy για τέσσερα χρόνια και είχε, όπως φαίνεται, καλή φήμη.
Πιθανότατα και γι’ αυτό χρειάστηκε τόσος χρόνος μέχρι να εντοπιστούν τα ίχνη του και να αποκαλυφθεί τι συνέβαινε.
Η κατάχρηση δικαιωμάτων έκπτωσης είναι κλασικό μοτίβο εσωτερικής απάτης, ειδικά όταν δεν εφαρμόζονται όρια και έλεγχοι δεύτερου ατόμου.
Πως εντοπίστηκε η απάτη
Κάποια στιγμή οι προϊστάμενοι του Lettera αντιλήφθηκαν ότι κάτι δεν πήγαινε καλά και ότι οι συναλλαγές δεν «έδεναν» με την καθημερινή ροή.
Τελικά, ο πωλητής φέρεται να ταυτοποιήθηκε, επειδή MacBook εντοπίστηκαν σε τοπικά ενεχυροδανειστήρια.
Τα ενεχυροδανειστήρια συνεργάστηκαν με την αστυνομία, η οποία μπόρεσε να τον συνδέσει με την υπόθεση μέσω παραστατικών πώλησης και δακτυλικών αποτυπωμάτων.
Τι δείχνουν οι αριθμοί της υπόθεσης
Συνολικά, ο άνδρας φέρεται να πραγματοποίησε 97 αγορές με έκπτωση για τον εαυτό του.
Επιπλέον, φέρεται να ενέκρινε 52 ακόμη συναλλαγές έκπτωσης για άλλα άτομα, επεκτείνοντας σταδιακά την κλίμακα των αγορών.
Με την πάροδο των μηνών, λέγεται ότι προχώρησε σε ολοένα μεγαλύτερες συναλλαγές και ότι ενέπλεξε και συναδέλφους στο σχήμα.
| Στοιχείο | Τι αναφέρεται |
|---|---|
| Τοποθεσία | Φλόριντα, ΗΠΑ |
| Εκτιμώμενη ζημιά | Πάνω από 118.000 δολάρια |
| Ακραία έκπτωση | Έως 99% σε MacBook |
| Αγορές για τον ίδιο | 97 συναλλαγές |
| Εγκρίσεις για άλλους | 52 συναλλαγές |
Γιατί γίνεται μεγαλύτερο πρόβλημα η εσωτερική απάτη
Σύμφωνα με το Ars Technica, η κλοπή και η απάτη στο λιανεμπόριο από υπαλλήλους έχουν γίνει μεγαλύτερο πρόβλημα τα τελευταία χρόνια.
Ως ένας από τους παράγοντες που επιβαρύνουν την κατάσταση αναφέρεται και ο πληθωρισμός, ο οποίος αυξάνει την πίεση και τα κίνητρα για παραβατικές πρακτικές.
Στο λιανεμπόριο, η «διαρροή» (shrink) περιλαμβάνει κλοπές, λάθη και απάτη, ενώ η εσωτερική απάτη είναι από τις πιο δύσκολες να ανιχνευθούν έγκαιρα.
Συμβουλές για επιχειρήσεις
Η συγκεκριμένη υπόθεση δείχνει ότι το ρίσκο δεν βρίσκεται μόνο στους εξωτερικούς δράστες, αλλά και σε όσους έχουν καθημερινή πρόσβαση σε ταμεία, εκπτώσεις και επιστροφές.
Όταν ένας εργαζόμενος έχει τη δυνατότητα να ενεργοποιεί «ειδικές» τιμές ή να παρακάμπτει εγκρίσεις, τότε μια μικρή κατάχρηση μπορεί γρήγορα να εξελιχθεί σε συστηματικό σχήμα.
Έλεγχοι που μειώνουν άμεσα την πιθανότητα κατάχρησης
Οι παρακάτω πρακτικές εφαρμόζονται συχνά σε περιβάλλοντα POS και ERP και λειτουργούν αποτρεπτικά, χωρίς να μπλοκάρουν την καθημερινή εργασία.
- Διαχωρισμός ρόλων στις εκπτώσεις, ώστε ο υπάλληλος να μην μπορεί να εκδίδει και να εγκρίνει την ίδια συναλλαγή.
- Διπλή έγκριση για εκπτώσεις πάνω από συγκεκριμένο ποσοστό, με υποχρεωτική αιτιολόγηση στο σύστημα.
- Όρια ανά βάρδια σε αριθμό και αξία «χειροκίνητων» εκπτώσεων, με αυτόματες ειδοποιήσεις όταν ξεπερνιούνται.
- Καταγραφή audit trail που κρατά ποιος, πότε και γιατί άλλαξε τιμή, μαζί με ID συσκευής και κατάστημα.
- Συμφωνία αποθέματος με δειγματοληπτικούς ελέγχους σε προϊόντα υψηλής αξίας, όπως φορητοί υπολογιστές.
| Κίνδυνος | Τεχνικό ή διαδικαστικό μέτρο | Τι πετυχαίνει |
|---|---|---|
| Ακραίες εκπτώσεις | Κανόνες έγκρισης ανά ποσοστό και κατηγορία προϊόντος | Μειώνει τις «σιωπηλές» παρακάμψεις |
| Συνεργοί | Rotation βαρδιών και έλεγχος ασυνήθιστων μοτίβων | Δυσκολεύει τη σταθερή επανάληψη του σχήματος |
| Διαρροή σε τρίτους | Σύνδεση serial numbers με παραστατικά και επιστροφές | Βοηθά στην ιχνηλάτηση προϊόντων |
Τι να προσέχουν οι καταναλωτές σε «ύποπτα φθηνές» συσκευές
Οι αγορές από τρίτα κανάλια μπορούν να είναι νόμιμες, αλλά χρειάζονται έλεγχο, ειδικά όταν εμφανίζεται τιμή που μοιάζει «αδύνατη» για την αγορά.
- Ζητήστε παραστατικό και ελέγξτε αν αναγράφεται καθαρά ο σειριακός αριθμός της συσκευής.
- Προτιμήστε πληρωμές που αφήνουν ίχνος και αποφύγετε συμφωνίες χωρίς στοιχεία πωλητή.
- Ελέγξτε την κατάσταση ενεργοποίησης και την πολιτική επιστροφής, ειδικά σε προϊόντα Apple.
Τέλος, η διαχείριση του κινδύνου απαιτεί και κουλτούρα, γιατί ένα απλό κανάλι ανώνυμων καταγγελιών μπορεί να αποκαλύψει νωρίς μοτίβα που δεν φαίνονται σε έναν μηνιαίο έλεγχο.
