Pol Pot: Ο αμφιλεγόμενος ηγέτης των Ερυθρών Χμερ

Pol Pot: Ο αμφιλεγόμενος ηγέτης των Ερυθρών Χμερ

Με το όνομα Saloth Sar θα μπορούσε να είναι ο «κακός» ταινίας επιστημονικής φαντασίας αν ως Pol Pot, ηγέτης των Ερυθρών Χμερ της Καμπότζης και σφαγέας δύο εκατομμυρίων συμπατριωτών του, δεν ήταν συνώνυμος του ζόφου. Στην τελευταία του, από τις σπάνιες ούτως ή άλλως, συνέντευξη, το 1997, αποδεικνύει ότι το Κακό δεν χρειάζεται δικαιολογίες.

Ο Saloth Sar, όπως είναι το αληθινό όνομα του Pol Pot, έχει το δικό του κεφάλαιο στην παγκόσμια ιστορία τυράννων. Από το 1975 έως το 1978 προκάλεσε τον θάνατο περί των 2 εκατομμυρίων συμπατριωτών του (ή του 20% του πληθυσμού!) στην προσπάθειά του να προωθήσει στην Καμπότζη το μοντέλο της πολιτιστικής επανάστασης του Μάο. Κατά τη διάρκεια της κυριαρχίας του, απέφυγε τον Τύπο· ακόμη περισσότερο εκείνον της Δύσης. Λίγο πριν από τον θάνατό του (το 1997) και ενώ περνούσε από δίκη από τους πρώην συντρόφους του των Ερυθρών Χμερ, δέχτηκε τον Αμερικανό Nate Thayer της Far East Economic Review. Η συνέντευξη χαρακτηρίστηκε τότε «η τελευταία μεγάλη δημοσιογραφική επιτυχία του 20ού αιώνα». Ο ίδιος ο Thayer ήταν μάλλον ακριβέστερος. Μίλησε, απλώς, για «Ιστορία». Ενα χαρακτηριστικό απόσπασμα εκείνης της ιστορικής συνομιλίας, επιβεβαίωσης του απόλυτου Κακού, είναι αυτό που ακολουθεί:

Ήσασταν υπεύθυνος για τις σφαγές όλων αυτών των ανθρώπων, μεταξύ των οποίων γυναίκες και παιδιά. Πιστεύετε στ’ αλήθεια ότι ήταν όλοι τους ξένοι πράκτορες;

Καταλάβετέ με. Με το υψηλό επίπεδο εργασίας μου, ελάμβανα αποφάσεις μόνο για τα πολύ σημαντικά πρόσωπα. Δεν ήλεγχα τις κατώτερες βαθμίδες. Υπήρχαν άνθρωποι που εντάχθηκαν στο κόμμα την περίοδο 1976-77, αλλά δεν ήταν πραγματικά μέλη. Εξύφαιναν σχέδιο ανατροπής και δολοφονίας μου. Είχαν σχέση με τους Βιετναμέζους. Δεν θυμάμαι τα πάντα, αλλά έχω τα στοιχεία. Δεν μπήκα στην επανάσταση για να σκοτώσω κόσμο. Κοιτάξτε με τώρα. Σας φαίνομαι βίαιος άνθρωπος; Οχι. Σε ό,τι, λοιπόν, αφορά τη συνείδησή μου, δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα. Αυτό πρέπει να ξεκαθαριστεί.

Από ποιο μοντέλο πολιτεύματος επηρεαστήκατε;

Οταν σπούδαζα στο Παρίσι, διάβαζα τη Μεγάλη Γαλλική Επανάσταση. Διάβαζα για τα κινήματα σε άλλες χώρες, π.χ. στην Ινδία με τον Mahatma Gandhi. Στη Γαλλία δεν καταλάβαινα πολλά πράγματα, αλλά στην Καμπότζη προόδευσα επειδή δεν είχα επαφή με την αστική τάξη, αλλά με τους μοναχούς, τις κατώτερες τάξεις και τους απλούς ανθρώπους. Για αυτό και καταλάβαινα τον λαό. Δεν είμαι τίποτα ιδιαίτερο, αλλά σπούδασα στην Ευρώπη και λυπόμουν πολύ που έβλεπα τις ανισότητες. Δεν ακολούθησα, όμως, κάποιον άλλον. Εκανα έναν συνδυασμό στοιχείων, αλλά κυρίως επηρεάστηκα από όσα έβλεπα στη χώρα μου.

Εξαιτίας των συνεργατών σας, του «αγροτικού» πειράματός σας, της πολιτικής και κοινωνικής σας οργάνωσης, των εκτελέσεων πολλών χιλιάδων ανθρώπων, πολλές αθώες οικογένειες υπέφεραν. Η ίδια η χώρα υπέφερε. Πολλοί από τους συμπατριώτες σας θα ήθελαν να μάθουν αν αισθάνεστε τύψεις, αν αναγνωρίζετε ότι κάνατε κάποια πολύ σοβαρά λάθη όταν είχατε στα χέρια σας την εξουσία…

Η εμπειρία μου ήταν τόση όση και του κινήματός μου. Ημασταν καινούργιοι και άπειροι και τα γεγονότα συνέβαιναν με καταιγιστικό ρυθμό. Στην προσπάθειά μας να τα αντιμετωπίσουμε, κάναμε και λάθη. Το παραδέχομαι τώρα και το έχω παραδεχτεί και στις σημειώσεις μου. Οποιος επιθυμεί να με κατηγορήσει ή να μου επιτεθεί μπορεί να το κάνει. Λυπάμαι που δεν είχα αρκετή εμπειρία ώστε να ελέγχω απόλυτα το κίνημα. Από την άλλη πλευρά, με τον διαρκή αγώνα μας, αυτά έπρεπε να γίνουν για να εμποδίσουμε το Βιετνάμ να καταλάβει τη χώρα μας. Από αγάπη για το έθνος και τον λαό, αυτό ήταν το σωστό. Στην πορεία, κάναμε λάθη.

Κατηγορείστε ότι σκοτώσατε και συνεργάτες σας, μαζί με τις οικογένειες τους…

Αυτό δεν συνέβη. Μόνο στην περίπτωση του άντρα ο οποίος σχεδίαζε να με καταστρέψει μαζί με τη σύζυγό του. Αυτός ήταν ο πιο στενός μου σύντροφος για πολλά χρόνια. Επρεπε να υπερασπιστώ τον εαυτό μου. Αλλοι, όμως, ήταν υπεύθυνοι για τη δολοφονία στην πράξη. Παρά το γεγονός ότι εγώ ήμουν εμμέσως υπεύθυνος, λυπάμαι που δεν έγινε σωστά. […] Σήμερα, είναι μουδιασμένο το αριστερό τμήμα του σώματός μου από την κορυφή έως τα νύχια και έχω χάσει το 95% της όρασής μου. Παρ’ ολίγον να πεθάνω δυο τρεις φορές. Η πολιτική μού έχει τελειώσει. […] Οι παλαιοί Χμερ έλεγαν «γεράματα, αρρώστια και θάνατος» είναι τα χειρότερα. Το μόνο που με περιμένει είναι ο θάνατος…

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Παρακαλώ εισάγετε το σχόλιο σας!
Παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας