- Ο Euro NCAP εισάγει τα αυστηρότερα κριτήρια από το 2009, εστιάζοντας στην απόσπαση προσοχής και την ευκολία διάσωσης.
- Απαιτούνται πλέον φυσικά κουμπιά ή άμεση πρόσβαση για βασικές λειτουργίες (π.χ. φλας, κόρνα), περιορίζοντας τη χρήση οθονών αφής.
- Εισάγονται νέα σενάρια crash test στα 35 χλμ/ώρα και αυστηρότεροι έλεγχοι για τις αναδυόμενες λαβές θυρών.
Ασφάλεια Αυτοκινήτου: Ο Euro NCAP Αυστηροποιεί τα Κριτήρια Αξιολόγησης
Στο μέλλον, για την επίτευξη της μέγιστης βαθμολογίας από τον Euro NCAP, τα αυτοκίνητα θα πρέπει να είναι σημαντικά ασφαλέστερα σε ορισμένους τομείς σε σύγκριση με τα σημερινά δεδομένα.
Εδώ και δεκαετίες, τα νέα αυτοκίνητα ελέγχονται για την ασφάλειά τους από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Αξιολόγησης Νέων Αυτοκινήτων (Euro NCAP). Το πρόγραμμα αυτό δεν εστιάζει μόνο στις συνέπειες μιας σύγκρουσης, αλλά και στην πρόληψη ατυχημάτων.
Τα κριτήρια για καλή βαθμολογία έχουν αυστηροποιηθεί επανειλημμένα όλα αυτά τα χρόνια. Φέτος, όμως, οι απαιτήσεις έχουν αλλάξει τόσο σημαντικά όσο ποτέ άλλοτε από το 2009, σύμφωνα με την ADAC.
Στον πυρήνα αυτών των αλλαγών βρίσκονται τέσσερα νέα σημεία:
- Λειτουργία με ελάχιστη απόσπαση προσοχής
- Τρόπος παρέμβασης των συστημάτων υποβοήθησης
- Προστασία από ατυχήματα σε χαμηλές ταχύτητες
- Εύκολη διάσωση μετά από ατύχημα
Βασικές Λειτουργίες Χωρίς Παρακάμψεις
Τα σύγχρονα αυτοκίνητα διαθέτουν πλέον πολύ περισσότερες λειτουργίες προς χειρισμό σε σχέση με μερικές δεκαετίες πριν.
Οι κατασκευαστές υιοθετούν πολύ διαφορετικές προσεγγίσεις για τη διαχείριση αυτών των λειτουργιών, όπως παρατηρούμε συχνά στα αυτοκίνητα δοκιμών.
Εάν ένας κατασκευαστής επιθυμεί να επιτύχει τα πλήρη πέντε αστέρια στην αξιολόγηση του Euro NCAP, ορισμένες λειτουργίες πρέπει να είναι άμεσα προσβάσιμες, δηλαδή χωρίς την ανάγκη περιήγησης σε υπομενού.
Λειτουργίες όπως τα φλας, τα αλάρμ (hazard lights), η κόρνα, οι υαλοκαθαριστήρες και το eCall πρέπει να είναι προσβάσιμα με ένα άγγιγμα ή φυσικό κουμπί. Άλλες λειτουργίες επιτρέπεται να βρίσκονται σε υπομενού, αλλά το πολύ σε δύο βήματα.
Βοηθοί Οδήγησης υπό Επιτήρηση
Η νομοθεσία επιβάλλει πλέον διάφορα συστήματα για την πρόληψη ατυχημάτων. Αυτά περιλαμβάνουν, για παράδειγμα, την υποβοήθηση διατήρησης λωρίδας και το αυτόματο φρενάρισμα έκτακτης ανάγκης.
Στο μέλλον, τέτοια συστήματα θα πρέπει να λειτουργούν σε πρόσθετα σενάρια.
Η ADAC αναφέρει διάφορες γωνίες πρόσκρουσης, κακές καιρικές συνθήκες και διαφορετικές ταχύτητες που θα λαμβάνονται υπόψη στις μελλοντικές δοκιμές. Επιπλέον, θα ελέγχεται πόσο ομαλά παρεμβαίνει ένας βοηθός διατήρησης λωρίδας.
Σε αυτόν τον τομέα υπάρχουν πράγματι σημαντικές διαφορές μεταξύ των κατασκευαστών.
Crash Test σε χαμηλότερη ταχύτητα
Εισάγεται επίσης ένα νέο, πρόσθετο crash test στα 35 χλμ/ώρα. Η ADAC υποστηρίζει ότι οι κατασκευαστές σχεδιάζουν τα αμαξώματα και τους προεντατήρες ζωνών ασφαλείας για υψηλότερες ταχύτητες.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει, παραδόξως, σε υψηλότερες δυνάμεις που ασκούνται στους επιβάτες σε ένα ατύχημα στα 35 χλμ/ώρα απ’ ό,τι στα 50 χλμ/ώρα.
Αυτό διαπιστώθηκε κατά τη διάρκεια έρευνας με ένα MG3 πέρυσι. Με προσαρμοστικά συστήματα που μπορούν να ρυθμίζονται ανάλογα με την ταχύτητα και το βάρος των επιβατών, η καταπόνηση κατά τη διάρκεια ενός ατυχήματος μειώνεται.
Επιπλέον, ανδρείκελα (dummies) διαφορετικών μεγεθών και βαρών θα τοποθετούνται σε διάφορες θέσεις στο όχημα για να αυξηθούν περαιτέρω οι απαιτήσεις. Προσομοιώσεις συγκρούσεων μέσω υπολογιστή με ψηφιακά μοντέλα θα συμπληρώνουν τις δοκιμές με τα φυσικά ανδρείκελα.
Σύγκριση παλαιών και νέων κριτηρίων
| Τομέας Ελέγχου | Προηγούμενη Κατάσταση | Νέα Κριτήρια Euro NCAP |
|---|---|---|
| Χειρισμός Λειτουργιών | Ελευθερία σχεδιασμού (οθόνες αφής) | Υποχρεωτική άμεση πρόσβαση σε βασικά χειριστήρια |
| Ταχύτητα Crash Test | Κυρίως 50 χλμ/ώρα και άνω | Προσθήκη δοκιμής στα 35 χλμ/ώρα |
| Λαβές Θυρών | Βασικός έλεγχος λειτουργίας | Αυστηρός έλεγχος λειτουργίας μετά από σύγκρουση (ειδικά για ηλεκτρικές) |
Λαβές Θυρών που Πρέπει Πάντα να Λειτουργούν
Η Κίνα μόλις ανακοίνωσε ότι τα νεο-εγκριθέντα αυτοκίνητα δεν θα επιτρέπεται πλέον να έχουν μηχανοκίνητες, αναδυόμενες λαβές από το 2027. Έχουμε επανειλημμένα επικρίνει αυτό το χαρακτηριστικό σε πολλά αυτοκίνητα δοκιμών.
Στην ΕΕ δεν προβλέπεται ακόμη απαγόρευση, αλλά τουλάχιστον τα κριτήρια αξιολόγησης του Euro NCAP αυστηροποιούνται και σε αυτό το σημείο, αν και αυτό θα έπρεπε να θεωρείται αυτονόητο: οι ηλεκτρικές λαβές θυρών και τα καπό του χώρου αποσκευών πρέπει να εξακολουθούν να λειτουργούν μετά από μια πρόσκρουση.
Η Volvo, σύμφωνα με δηλώσεις της, έχει εγκαταστήσει πολλά ανεξάρτητα κυκλώματα για το άνοιγμα των θυρών στο EX60.
Το πώς υποτίθεται ότι ένας διασώστης θα ανοίξει μια πόρτα μετά από ατύχημα χρησιμοποιώντας μια λαβή που είναι δύσχρηστη ακόμα και όταν είναι άθικτη, είναι κάτι που λαμβάνεται υπόψη στις βαθμολογίες εδώ και χρόνια.
Για την πλήρη βαθμολογία, και αυτό αρχίζει να προσμετράται στις αξιολογήσεις του Euro NCAP από εδώ και στο εξής, αξιολογούνται μεταξύ άλλων η διαθεσιμότητα καρτών διάσωσης (rescue cards) και η λειτουργία του συστήματος eCall.
Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα πρέπει επιπλέον να απομονώνουν την μπαταρία έλξης και να διαθέτουν αντίσταση κατά της υπερθέρμανσης της μπαταρίας.
Αυξημένη προσπάθεια για τους κατασκευαστές
Τα τέσσερα νέα, πρόσθετα κριτήρια αξιολόγησης καθιστούν σημαντικά πιο δύσκολο για τους κατασκευαστές να επιτύχουν τα μέγιστα δυνατά πέντε αστέρια.
Από την άλλη πλευρά, το πρόγραμμα προστασίας των καταναλωτών για την τεχνολογία οχημάτων αυξάνει σημαντικά την απαιτούμενη προσπάθεια.
Ορισμένες δοκιμές θα γίνονται μέσω προσομοιώσεων στο μέλλον, αλλά για πολλά θέματα παραμένει απαραίτητη μόνο η δοκιμή σε πραγματικές συνθήκες στο υποψήφιο όχημα.
Για τους καταναλωτές, είναι θετικό σημάδι όταν οι δημιουργοί τέτοιων κριτηρίων αξιολόγησης ανησυχούν, για παράδειγμα, ότι η υπερβολικά απότομη παρέμβαση των βοηθών διατήρησης λωρίδας θα μπορούσε να μειώσει την αποδοχή από τους οδηγούς.
Τι σημαίνουν οι αλλαγές για την αγορά και τον οδηγό
Η κίνηση του Euro NCAP να αναθεωρήσει ριζικά τα πρωτόκολλα ασφαλείας δεν είναι απλώς μια τεχνική αναβάθμιση, αλλά μια στρατηγική στροφή που απαντά στις σύγχρονες προκλήσεις της αυτοκίνησης.
Η εισβολή της ψηφιακής τεχνολογίας στο cockpit, ενώ προσφέρει ευκολίες, έχει δημιουργήσει νέους κινδύνους που μέχρι πρότινος δεν αξιολογούνταν επαρκώς.
Η επιστροφή της εργονομίας
Η πιο σημαντική ίσως αλλαγή για την καθημερινότητα του οδηγού είναι η “τιμωρία” της υπερβολικής χρήσης οθονών αφής.
Τα τελευταία χρόνια, είδαμε κατασκευαστές να καταργούν πλήρως τους φυσικούς διακόπτες για λόγους κόστους και design, αναγκάζοντας τους οδηγούς να κοιτούν οθόνες για να ρυθμίσουν απλές λειτουργίες όπως οι υαλοκαθαριστήρες.
Η απαίτηση του Euro NCAP για φυσικά χειριστήρια ή άμεση πρόσβαση δικαιώνει την εργονομία έναντι του εντυπωσιασμού.
Αυτό αναμένεται να οδηγήσει σε επανασχεδιασμό των ταμπλό στα επόμενα μοντέλα, με μια πιο ισορροπημένη προσέγγιση “phygital” (φυσικά κουμπιά και ψηφιακές οθόνες).
Το κρυφό κόστος της ασφάλειας
Ενώ η ασφάλεια είναι αδιαπραγμάτευτη, οι νέες απαιτήσεις φέρνουν στο προσκήνιο και το ζήτημα του κόστους.
Η ανάγκη για προηγμένους αισθητήρες που να λειτουργούν σε όλες τις καιρικές συνθήκες, η προσθήκη πολύπλοκων συστημάτων ασφαλείας για τις λαβές θυρών και η ενίσχυση των αμαξωμάτων για πολλαπλά σενάρια συγκρούσεων, αναπόφευκτα αυξάνουν το κόστος παραγωγής.
Αυτό ενδέχεται να πιέσει περαιτέρω την κατηγορία των μικρών και προσιτών αυτοκινήτων, καθώς το περιθώριο κέρδους τους είναι ήδη μικρό για να απορροφήσει τέτοιες τεχνολογικές αναβαθμίσεις.
Συμβουλές για τους Αγοραστές
Για τον υποψήφιο αγοραστή, τα νέα κριτήρια δημιουργούν την ανάγκη για προσεκτικότερη ανάγνωση των αποτελεσμάτων:
- Κοιτάξτε τη χρονολογία: Ένα αυτοκίνητο με 5 αστέρια το 2020 δεν είναι ισάξιο με ένα αυτοκίνητο που παίρνει 5 αστέρια το 2026. Τα κριτήρια αλλάζουν, και η σύγκριση πρέπει να γίνεται με βάση το έτος δοκιμής.
- Δοκιμάστε τα συστήματα υποβοήθησης: Πριν αγοράσετε, κάντε test drive για να δείτε αν το Lane Assist είναι παρεμβατικό ή ενοχλητικό. Ένα σύστημα που ο οδηγός απενεργοποιεί μόνιμα, είναι ένα σύστημα που δεν προσφέρει ασφάλεια.
- Ελέγξτε τις λαβές: Σε περίπτωση που επιλέξετε αυτοκίνητο με ηλεκτρικές/αναδυόμενες λαβές, ρωτήστε για τον μηχανισμό έκτακτης ανάγκης.
Τα “έξυπνα” συστήματα υποβοήθησης υπολογίζεται ότι μπορούν να μειώσουν τα ατυχήματα κατά 30%, υπό την προϋπόθεση όμως ότι οι οδηγοί τα αφήνουν ενεργοποιημένα και δεν τα απενεργοποιούν λόγω κακής λειτουργίας.
Συμπερασματικά, ο Euro NCAP ωθεί την αυτοκινητοβιομηχανία σε μια πιο ώριμη φάση, όπου η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι το αντίστροφο, διασφαλίζοντας ότι η καινοτομία συμβαδίζει πάντα με την ουσιαστική προστασία της ζωής.
