Για να καλυφθούν οι αυξανόμενες ανάγκες της Τεχνητής Νοημοσύνης, σχεδιάζεται η κατασκευή πολυάριθμων κέντρων δεδομένων (data centers) στις ΗΠΑ.
Ωστόσο, η έλλειψη καλά εκπαιδευμένων τεχνιτών απειλεί να προκαλέσει σημαντικές καθυστερήσεις στα σχέδια των τεχνολογικών κολοσσών.
Η έκρηξη της AI αλλάζει τον κόσμο της εργασίας με ραγδαίους ρυθμούς. Ενώ παλαιότερα η ακαδημαϊκή εκπαίδευση θεωρούνταν ο πιο σίγουρος δρόμος για μια καλοπληρωμένη δουλειά, σήμερα λείπουν κυρίως οι τεχνίτες που απαιτούνται για την ανέγερση των κέντρων δεδομένων AI.
Όπως αναφέρει το Wired, η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού θέτει εταιρείες όπως η OpenAI και η Meta προ σοβαρών προκλήσεων.
Ταυτόχρονα, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα κατά πόσο αυτή η ανάγκη θα έχει διάρκεια.
Λείπουν εκατοντάδες χιλιάδες ειδικευμένοι τεχνίτες
Πολλοί υπάλληλοι γραφείου φοβούνται ότι θα αντικατασταθούν από εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Οι ανησυχίες αυτές ενισχύονται από δηλώσεις στελεχών του κλάδου της τεχνολογίας.
Για παράδειγμα, ο CEO της Anthropic, Dario Amodei, προειδοποίησε ότι η AI θα μπορούσε να εκτοπίσει εκατομμύρια καλοπληρωμένες θέσεις εργασίας και να εκτινάξει το ποσοστό ανεργίας έως και στο 20%.
Αντιθέτως, άλλες επαγγελματικές ομάδες ατενίζουν το μέλλον με μεγαλύτερη αισιοδοξία. Μελέτη της Microsoft καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ειδικά οι νοσηλευτές και οι τεχνίτες είναι συγκριτικά ασφαλείς στο προσεχές μέλλον.
Ελάχιστοι θα περίμεναν ότι η έκρηξη της AI θα αύξανε τη ζήτηση ειδικά για ηλεκτρολόγους και υδραυλικούς.
Όμως, ενώ οι όμιλοι όπως η Meta και η OpenAI ανταγωνίζονται για εξειδικευμένους μηχανικούς λογισμικού και ερευνητές, για την κατασκευή των σχεδιαζόμενων κέντρων δεδομένων λείπουν κυρίως χέρια από τον κατασκευαστικό κλάδο.
Σύμφωνα με μελέτη της McKinsey, μεταξύ 2023 και 2030 θα χρειαστούν επιπλέον περίπου:
- 130.000 ηλεκτρολόγοι
- 240.000 εργάτες κατασκευών
- 150.000 εργοδηγοί/μηχανικοί εργοταξίου
Οι εταιρείες που θέλουν να χτίσουν κέντρα δεδομένων πρέπει να ανταγωνιστούν για το ίδιο εργατικό δυναμικό με έργα κατασκευής κατοικιών, νοσοκομείων, εργοστασίων και ενεργειακών μονάδων.
Τα τεχνικά επαγγέλματα γίνονται ξανά ελκυστικά
Ήδη ο αριθμός των ηλεκτρολόγων, των υδραυλικών, καθώς και των τεχνικών θέρμανσης και κλιματισμού δεν επαρκεί σε πολλούς τομείς.
Ο Chris Madello, διεθνής εκπρόσωπος της United Association (συνδικάτο υδραυλικών και σωληνουργών), εξηγεί ότι τα data centers δεσμεύουν αυτή τη στιγμή περισσότερο εργατικό δυναμικό από οποιονδήποτε άλλο κλάδο.
Το συνδικάτο International Brotherhood of Electrical Workers επιβεβαιώνει την εικόνα: Ορισμένες περιφερειακές ενώσεις αντιμετωπίζουν έργα για τα οποία απαιτούνται δύο έως τέσσερις φορές περισσότεροι τεχνίτες από όσους είναι διαθέσιμοι.
Ταυτόχρονα, μεγάλο μέρος του τεχνικού προσωπικού φτάνει σε ηλικία συνταξιοδότησης, ενώ για μεγάλο διάστημα δεν υπήρχε εισροή νέων επαγγελματιών.
Επί χρόνια, η ακαδημαϊκή καριέρα θεωρούνταν ο προτιμώμενος δρόμος για μια σταθερή επαγγελματική ζωή. Αυτή η προσδοκία, ωστόσο, δεν εκπληρώνεται πλέον για πολλούς νέους.
Οι καλοπληρωμένες θέσεις εργασίας για αρχάριους σπανίζουν, ενώ τα δίδακτρα αυξάνονται.
Υπό αυτό το πρίσμα, όλο και περισσότεροι νέοι Αμερικανοί στρέφονται προς τα τεχνικά επαγγέλματα. Επαγγέλματα όπως του ηλεκτρολόγου, του ξυλουργού ή του υδραυλικού θεωρούνται ολοένα και πιο ελκυστικές εναλλακτικές, καθώς προσφέρουν:
- Σταθερό εισόδημα
- Δυνατότητα αυτοαπασχόλησης
- Είσοδο στην αγορά εργασίας χωρίς πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης
Η ζήτηση μπορεί να αλλάξει γρήγορα
Η Google έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα επενδύσει περισσότερο σε προγράμματα εκπαίδευσης και κατάρτισης για τεχνίτες. Παρόλα αυτά, τα δομικά προβλήματα παραμένουν.
Αφενός, δεν μπορούν να εκπαιδευτούν ειδικευμένοι τεχνίτες με τον ίδιο ρυθμό που σχεδιάζονται νέα κέντρα δεδομένων.
Αφετέρου, τα κατασκευαστικά έργα υπόκεινται σε σφιχτά χρονοδιαγράμματα που δεν επιτρέπουν καθυστερήσεις, όπως εξηγεί ο Anirban Basu, επικεφαλής οικονομολόγος της ένωσης Associated Builders and Contractors.
Επιπλέον, υπάρχει και οικονομικό ρίσκο: Εάν η φρενίτιδα της AI υποχωρήσει, η ζήτηση θα μπορούσε να μειωθεί ραγδαία. Τότε, ενδέχεται να υπάρχουν περισσότεροι τεχνίτες από όσες εναλλακτικές θέσεις εργασίας είναι διαθέσιμες.
Προς το παρόν, ωστόσο, η αγορά λειτουργεί στο “κόκκινο” – το πόσο θα διαρκέσει αυτό, μένει να φανεί.
Η αθέατη πλευρά της τεχνολογίας: Γιατί το “Cloud” χρειάζεται σωλήνες και καλώδια
Πίσω από την παραπάνω είδηση κρύβεται μια τεχνική πραγματικότητα που συχνά αγνοούμε όταν μιλάμε για αλγόριθμους και λογισμικό.
Η κατασκευή ενός σύγχρονου Data Center για AI δεν έχει καμία σχέση με την κατασκευή μιας απλής αποθήκης ή ενός κτιρίου γραφείων.
Πρόκειται για μερικά από τα πιο ενεργοβόρα και περίπλοκα κτίρια στον πλανήτη, γεγονός που εξηγεί γιατί οι απαιτήσεις σε εξειδίκευση είναι τόσο υψηλές.
Η «υδρόψυκτη» επανάσταση της AI
Ένας βασικός λόγος για την εκρηκτική ζήτηση υδραυλικών είναι η αλλαγή στην αρχιτεκτονική των ίδιων των υπολογιστών.
Τα νέα chips τεχνητής νοημοσύνης (όπως οι επεξεργαστές H100 και Blackwell της NVIDIA) παράγουν τεράστια ποσά θερμότητας.
Τα παραδοσιακά συστήματα κλιματισμού με αέρα (HVAC) δεν επαρκούν πλέον.
Η βιομηχανία στρέφεται μαζικά στην υγρόψυξη (liquid cooling), όπου το ψυκτικό υγρό κυκλοφορεί απευθείας πάνω στα chips.
Αυτό μετατρέπει τα server racks σε πολύπλοκα υδραυλικά δίκτυα που απαιτούν απόλυτη στεγανότητα και ακρίβεια.
Ένας κακοβιδωμένος σωλήνας δεν θα προκαλέσει απλώς διαρροή νερού στο πάτωμα, αλλά μπορεί να καταστρέψει εξοπλισμό εκατομμυρίων και να ρίξει υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται παγκοσμίως.
Γι’ αυτό οι εταιρείες δεν ψάχνουν απλώς “υδραυλικούς”, αλλά τεχνικούς με εξειδίκευση σε βιομηχανικά συστήματα ψύξης υψηλής πίεσης.
Το ενεργειακό στοίχημα
Αντίστοιχα, στο κομμάτι των ηλεκτρολόγων, οι απαιτήσεις αφορούν τη διαχείριση φορτίων που θυμίζουν μικρές πόλεις. Ένα μεγάλο Data Center μπορεί να καταναλώνει όσο 50.000 νοικοκυριά. Η εγκατάσταση υποσταθμών, γεννητριών εφεδρείας και συστημάτων αδιάλειπτης παροχής ενέργειας (UPS) απαιτεί πιστοποιημένους ηλεκτρολόγους υψηλής τάσης. Δεν είναι τυχαίο ότι οι καθυστερήσεις στην παράδοση των GPUs από την NVIDIA συχνά δεν οφείλονται στην έλλειψη των ίδιων των chips, αλλά στην αδυναμία των data centers να τα εγκαταστήσουν και να τα τροφοδοτήσουν εγκαίρως.
Το μάθημα για την αγορά εργασίας
Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει ένα ενδιαφέρον παράδοξο της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης: Όσο πιο ψηφιακός γίνεται ο κόσμος μας, τόσο πιο κρίσιμες γίνονται οι φυσικές υποδομές. Η ικανότητα να γράφεις κώδικα Python είναι περιζήτητη, αλλά χωρίς τον τεχνικό που θα εγκαταστήσει την ψύξη στον server, ο κώδικας δεν θα τρέξει ποτέ.
Αυτό στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα και στην ευρωπαϊκή αγορά εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, η οποία φιλοδοξεί να προσελκύσει επενδύσεις Data Centers (όπως της Microsoft και της Google).
Η ανάπτυξη του ψηφιακού τομέα πρέπει να συμβαδίζει με την ενίσχυση της τεχνικής εκπαίδευσης. Ίσως τελικά, το πιο “future-proof” επάγγελμα στην εποχή του ChatGPT να μην είναι ο προγραμματιστής, αλλά ο εξειδικευμένος τεχνικός που κρατάει τις μηχανές… δροσερές και αναμμένες.
