Trademark, γιατί να κατοχυρώσουμε ένα εμπορικό σήμα

Trademark, γιατί να κατοχυρώσουμε ένα εμπορικό σήμα

Ένα εμπορικό σήμα (αγγλικά: Trademark) είναι η κατοχύρωση των αποκλειστικών δικαιωμάτων για εμπορική χρήση, όπως για ένα όνομα, σύνθημα, λογότυπο, γραφικό στοιχείο, επωνυμία επιχείρησης, προϊόν, υπηρεσία, σχέδιο, γραμματοσειρά και πολλά άλλα, και ουσιαστικά όταν είναι κάποιος αποκλειστικός διαχειριστής του εκάστοτε εμπορικού σήματος θα μπορεί να αποζημιωθεί οικονομικά από τον οποιονδήποτε που το χρησιμοποιεί χωρίς την άδεια του.

Βέβαια για να αποζημιωθείτε θα πρέπει αρχικά να κάνετε μήνυση και να οδηγηθείτε στα δικαστήρια για να υπερασπιστείτε τα συμφέροντα σας και να βρείτε το δίκιο σας, εάν βέβαια επρόκειτο για κάποια καινούργια περίπτωση, και δεν είναι μία παλιά υπόθεση που έχει τελεσιδικήσει, όπου εκεί είναι ξεκάθαρα τα πράγματα. Αλλά οφείλετε να θυμάστε πως στην Ελλάδα μία δικαστική διαμάχη μπορεί να κρατήσει μέχρι και 7 χρόνια, που σημαίνει περαιτέρω έξοδα. Αλλά εφόσον είναι σίγουρο πώς θα δικαιωθείτε, τότε προφανώς αξίζει να περάσετε όλο αυτό το Γολγοθά.

Ωστόσο αρκετοί επιχειρηματίες που επιθυμούν να προβούν στην κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος αγνοούν πως όλη η διαδικασία είναι πολυέξοδη και διαρκεί αρκετό καιρό έως ότου ολοκληρωθεί, και φυσικά όταν μάθουν πώς το κόστος είναι υπερβολικά μεγάλο και δεν αντέχουν αυτό το δυσβάσταχτο κόστος εγκαταλείπουν τις προσπάθειες τους για ευνόητους λόγους.

Γιατί να κατοχυρώσουμε ένα εμπορικό σήμα

Η βασικότερη αιτία που συνιστάται μία επιχειρηματική οντότητα να διεκδικήσει και να κατοχυρώσει το εμπορικό της σήμα οφείλεται στο γεγονός πως έτσι ο καταναλωτής θα το ξεχωρίσει από τα υπόλοιπα προϊόντα και τις υπηρεσίες που διατίθενται στην αγορά, και ως επί το πλείστον έτσι θα δώσετε περισσότερο κύρος στο εξεζητημένο εμπορικό προϊόν σας.

Για να καταλάβετε επακριβώς πόσο σημαντικό είναι το trademark, φερειπείν φανταστείτε να κατασκευάζεται ένα σπουδαίο ηλεκτρονικό μηχάνημα που αναγνωρίζεται με ένα λογότυπο και δεν υπάρχει πουθενά αλλού στο εμπόριο, αλλά εσείς λόγω αμέλειας δεν το έχετε κατοχυρώσει, και κάποια στιγμή ένας ανταγωνιστής σας επειδή ζήλεψε την επιτυχία σας, πίστεψε πως είναι έξυπνη ιδέα να αντιγράψει το λογότυπο σας, μήπως έτσι πάρει κι αυτός λίγο από τη δόξα σας, αλλά αν αυτός προλάβει και κατοχυρώσει πρώτος το λογότυπο σας ως εμπορικό του σήμα, τότε αυτόματα θα έχει τα αποκλειστικά δικαιώματα.

Με το παραπάνω παράδειγμα γίνεται εύκολα αντιληπτό πως όλες οι εταιρείες και οι επιχειρήσεις που κάνουν κάτι ιδιαίτερο ή έχουν καλή φήμη, επιβάλλεται να στραφούν προς αυτήν την οδό και να κατοχυρώσουν τα προϊόντα, τα λογότυπα, τις συσκευασίες τους κλπ, ιδίως εάν ετούτα έχουν μεγάλη απήχηση στο αγοραστικό κοινό, αφού ουσιαστικά το προστατευόμενο όνομα θα δίνει κατά κάποιο τρόπο περαιτέρω αξία στο προϊόν σας.

Επιπλέον το trademark θεωρείται άϋλο περιουσιακό στοιχείο για την επιχείρηση σας και αν καταφέρετε να το αξιοποιήσετε, ενδέχεται κάποια μέρα να πουλήσετε τα δικαιώματα σε εξωφρενική τιμή, όπως είχε συμβεί κάποτε με δύο νεαρούς άνδρες από την Εσθονία που δημιούργησαν το Skype και μετέπειτα το πούλησαν στο eBay για 1,9 δισεκατομμύρια δολάρια (Σημείωση: Το skype το τώρα ανήκει στη Microsoft).

Παραβίαση εμπορικού σήματος

Το φαινόμενο της παραβίασης ενός εμπορικού σήματος υφίσταται όταν για παράδειγμα μία νέα ή υφιστάμενη επιχείρηση επιλέξει ένα όνομα για να δραστηριοποιηθεί επιχειρηματικά που έχει κατοχυρωθεί από κάποια άλλη εταιρεία και έτσι προκαλείται σύγχυση στους καταναλωτές, αφού είναι δύσκολο να ξεχωρίσουν το γνήσιο σήμα από την απομίμηση. Ο κίνδυνος συγχύσεως είναι μια νομική διαπίστωση που αποδίδεται από ένα δικαστήριο αφού λάβει υπόψη διάφορους παράγοντες και τελικά αποφανθεί πως υπάρχει ξεκάθαρη πράξη παραπλάνησης του καταναλωτικού κοινού.

Συγκεκριμένα παραβίαση θεωρείται η τροποποίηση εμπορικού σήματος, η ομοιότητα των σημάτων, η εγγύτητα των προϊόντων, δηλαδή όταν η απομίμηση έχει φτάσει σε σημείο να προσομοιάζει πιστά το γνήσιο, ακόμη κι αν δεν είναι ανταγωνιστικά μεταξύ τους κλπ.

Προσοχή: Αν προσπαθήσετε να χρησιμοποιήσετε ένα όνομα όπως το “SamsungΥes” που είναι σύνθετη λέξη του Samsung, και πάλι προβαίνετε σε παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων, διότι κατά κάποιο τρόπο η επιχειρηματική σας οντότητα επιδιώκει να οικειοποιηθεί αυτό το σήμα κατατεθέν παραπλανώντας τους καταναλωτές για να ωφεληθεί οικονομικά μέσω των πωλήσεων ή άλλων δόλιων μεθοδολογιών.

Σε γενικές γραμμές, οι περισσότερες επιχειρήσεις που κάνουν τέτοιου είδους τραγικά σφάλματα έχουν σαφώς άγνοια κινδύνου, και σε περίπτωση που μέχρι στιγμής την έχουν γλιτώσει, δεν σημαίνει πως θα συνεχιστεί αυτή η απαράδεκτη ανομία εφόρου ζωής, επειδή κάποια στιγμή το θέμα θα πέσει στην αντίληψη εκείνης της εταιρείας που προσβάλλεται κατάφωρα από τους επιτήδειους, και είναι λογικό πως θα ζητήσει οικονομική αποζημίωση για όλο εκείνο το χρονικό διάστημα της παραβάσεως που έχει πληγεί.

Χρειάζομαι δικηγόρο για την κατοχύρωση trademark;

Παρόλο που είναι δυνατή η καταχώριση ενός εμπορικού σήματος χωρίς δικηγόρο, σας συνιστούμε να μην το πράξετε, γιατί προφανώς δεν έχετε τις απαιτούμενες γνώσεις. Ο λόγος που τονίζουμε την συγκεκριμένη ιδιαιτερότητα οφείλεται στο γεγονός, πώς ένα εξειδικευμένο άτομο πάνω στην κατοχύρωση εμπορικού σήματος σίγουρα θα σας βοηθήσει να αποφύγετε τυχόν λάθη, κατασπατάληση χρόνου, και χαμένα έξοδα που δεν πρόκειται να σας επιστραφούν σε περίπτωση που δεν είναι επιλέξιμη η ονομασία σας για κατοχύρωση ως trademark.

Επίσης, αν η αίτησή σας περιέχει έστω και ένα μικρό μικρό λάθος, μπορεί να περάσουν πολλοί μήνες μέχρι να σας ενημερώσει το αρμόδιο γραφείο για ετούτο το λαθάκι, και φυσικά θα πρέπει να ξανά κάνετε την ίδια διαδικασία πάλι από την αρχή, και πρακτικά μεταφράζεται σε επιπλέον χάσιμο χρόνου, χρημάτων και κόπου.

Οπότε ένας δικηγόρος με βαθιά γνώση στην κατοχύρωση εμπορικού σήματος που ξέρει ακριβώς τους νόμους και τις διαδικασίες, ουσιαστικά θα επισπεύσει το όλο πράγμα, και εννοείται πως θα έχετε περισσότερες πιθανότητες να επιτύχει η προσπάθεια σας. Αλλά για να είμαστε αντικειμενικοί το κόστος σίγουρα θα εκτοξευθεί στα ουράνια, και εννοείται πως μπορεί να είναι δυσβάσταχτο εάν είσαστε μία μικρή επιχείρηση που δεν έχει αρκετά λεφτά στην άκρη.

Υπενθυμίζεται, πως θα πρέπει επίσης να αναζητήσετε έναν δικηγόρο ο οποίος είναι πρόθυμος να παρέχει δωρεάν διαβουλεύσεις και ο οποίος προσφέρει πολλαπλά μέσα επικοινωνίας (ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, τηλέφωνο, συνάντηση κατ’ ιδίαν κ.λπ.). Ο δικηγόρος σας θα πρέπει να είναι διατεθειμένος να ξοδέψει όσο χρόνο απαιτείται για επικοινωνεί μαζί σας και να σας ενημερώνει τακτικά, αλλά πάντα σε φυσιολογικά πλαίσια, χωρίς να κάνετε κατάχρηση της καλοσύνης του, γιατί προφανώς δεν είναι σκλάβος σας, αλλά συνεργάτης σας.

Η διαδικασία καταχώρισης εμπορικού σήματος είναι μία υπόθεση συνεργασίας μεταξύ των δύο μερών, δηλαδή πελάτη και δικηγόρου. Και πρακτικά ο δικηγόρος για να φέρει εις πέρας την αποστολή του θα χρειαστεί να απευθύνεται συχνά πυκνά σε εσάς για να του παρέχετε έξτρα πληροφορίες που τυχόν δεν αναφέρθηκαν πρωτύτερα, για να κάνει τη δουλειά με τέτοιο τρόπο ώστε να μεγιστοποιεί τις πιθανότητες να αποκτήσετε την πολυπόθητη κατοχύρωση του εμπορικού σας σήματος.

Σημειωτέον, ο δικηγόρος σας ενδέχεται κάποια στιγμή να σας ζητήσει επιπλέον χρήματα για να πληρώσει απρόσμενες υποχρεώσεις ή τέλη που προέκυψαν στην πορεία. Οπότε εάν υποπτευθείτε πώς συμβαίνει κάτι περίεργο ή ασυνήθιστο ζητήστε αμέσως αποδείξεις και τα δικαιολογητικά που να εξηγούν το επιπλέον κόστος, διότι ως γνωστόν οι καλοί λογαριασμοί κάνουν τους καλούς φίλους, και κατά συνέπεια θα αποφευχθεί οποιαδήποτε υπόνοια ή πιθανότητα να σας εξαπατά.

Πότε ένα domain name δύναται να χαρακτηριστεί ως εμπορικό σήμα;

Εάν ένα domain name που αποτελείται από λέξεις-κλειδιά ή όρους που χρησιμοποιούνται στην καθημερινή μας ζωή για να περιγράψουν προϊόντα ή υπηρεσίες, τότε είναι πιθανό να μην πληροί τις προϋποθέσεις για προστασία εμπορικού σήματος. Αντίθετα, εάν καταλήξετε σε ένα domain name όπως το klrokok.gr, το οποίο είναι μοναδικό από μόνο του, είναι πιο πιθανό να πληροί τις προϋποθέσεις για να κατοχυρώσετε το συγκεκριμένο σήμα κατατεθέν ως εμπορικό σήμα. Ωστόσο πρέπει να θυμάστε πως με την πάροδο των ετών οι νόμοι αλλάζουν, οπότε είναι καλό να ενημερώνεστε διαρκώς για τυχόν αλλαγές στην ισχύουσα νομοθεσία αναφορικά με αυτό το ζήτημα.

Φυσικά εάν έχετε κάποιο ιστότοπο ή domain name που δεν έχει καμία αξία και στην πραγματικότητα δεν σας αποφέρει χρήματα, τότε είναι ανόητο να κάνετε όλο αυτό τον σαματά, και κατ’ επέκταση είναι σαν να πετάτε τα λεφτά σας στον κάδο των σκουπιδιών, δίχως να έχει απολύτως κανένα νόημα ή αντίκρισμα, και όποιος δικηγόρος σας πει το αντίθετο, μάλλον θέλει να σας καπαρώσει για πελάτη και να βγάζει χρήματα από τις υποθέσεις σας.

Επιπλέον, οφείλετε να κατανοήσετε πως το domain name που έχετε στην κατοχή σας, στην πραγματικότητα δεν είναι δικό σας, απλά πληρώνεται για να το χρησιμοποιείτε για όσο καιρό το νοικιάζετε. Για να μην υπάρξουν παρερμηνείες ή παρανοήσεις, και πάλι σας δίνεται το δικαίωμα να το κατοχυρώσετε ως trademark, όμως εάν για παράδειγμα το έχετε νοικιάσει για τρία χρόνια, και έχει περάσει αυτή η ημερομηνία, χωρίς να ανανεώσετε τη συνδρομή σας, και το πάρει κάποιος άλλος, το ζήτημα περιπλέκεται, ακόμη κι αν έχετε τα αποκλειστικά του δικαιώματα.

Επίσης, εάν θέλετε να αποκτήσετε ένα καινούργιο domain name είναι καλό να μην επιλέξετε σήμα κατατεθέν που ανήκει σε κάποια άλλη εταιρεία, όπως Coca Cola, McDonald’s, Samsung, Nokia, Apple κλπ, γιατί θα βρείτε τον μπελά σας και στην τελική ανάλυση θα τρέχετε και δεν θα φτάνετε. Επομένως, δώστε ιδιαίτερη προσοχή σε αυτή την ιδιαιτερότητα, και προστατεύστε τον εαυτό σας από ενδεχόμενα προβλήματα που πιθανόν να προκύψουν στο μέλλον.

Trademark για μουσικό συγκρότημα

Η κατοχύρωση δικαιωμάτων που συνήθως σχετίζεται με ένα μουσικό συγκρότημα είναι για την αποκλειστική χρήση ενός ονόματος, ενός συμβόλου και κατ’ επέκταση κάποιου λογότυπου, σε αντίθεση με τις επιχειρήσεις που ενδιαφέρονται κυρίως για τον προσδιορισμό των αγαθών ή των υπηρεσιών τους.

Ωστόσο πρέπει να έχετε κατά νου πως δεν φτάνει απλά να δώσετε στο μουσικό σας συγκρότημα ένα όνομα, πιστεύοντας επειδή το έχετε ανακοινώσει στον κόσμο έχει κατοχυρωθεί αποκλειστικά σε εσάς, πόσο μάλλον εάν δεν υπάρχει τουλάχιστον κάποια συμβολαιογραφική πράξη που την θα φυλάσσεται σε θυρίδα ασφαλείας και σε περίπτωση που οδηγηθείτε στο δικαστήριο με τον αντίδικο σας να την παρουσιάσετε ως ένα αποδεικτικό στοιχείο για την κυριότητα του ονόματος σας,

Αλλά, και πάλι είναι μία μεγάλη ιστορία, αφού είναι σίγουρο πως η δικαστική διαμάχη μπορεί να διαρκέσει για χρόνια και να μη βγάλετε άκρη εάν δεν έχετε τον κατάλληλο δικηγόρο που να έχει βαθιά γνώση του αντικειμένου για να υπερασπιστεί τα συμφέροντα σας.

Επίσης, πρέπει να γνωρίζετε πως ακόμη κι αν έχετε βγάλει ένα δίσκο σε μία δισκογραφική εταιρεία με το όνομα τυπωμένο επάνω στο cd δεν σας καθιστά αποκλειστικό διαχειριστή του ονόματος και ούτε είναι δικό σας εμπορικό σήμα, επομένως πρέπει να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες που απαιτούνται από το νόμο ούτως ώστε να καταστεί δικό σας trademark.

Startup εταιρείες

Αρκετές νεοφυείς επιχειρήσεις (αγγλιλά: Startup) που βρίσκονται στο ξεκίνημα τους, για ένα ανεξήγητο λόγο επικεντρώνονται περισσότερο στην προστασία της επωνυμίας τους και λιγότερο στα επιχειρηματικά τους δρώμενα, πιστεύοντας εσφαλμένα πως αυτό είναι το κύριο ζητούμενο της υπόθεσης και όχι αν θα πρέπει να κάνουν περισσότερες πωλήσεις για να αυξήσουν τα έσοδα της εταιρείας τους ή πως θα μειώσουν τα λειτουργικά τους έξοδα.

Προτείνω σε όλους τους νέους επιχειρηματίες να συμβουλεύονται πάντα ένα δικηγόρο για να τους καθοδηγεί σε ορισμένα φλέγοντα ζητήματα, ιδίως αν έχουν απορίες, όπως και για το trademark, όμως είναι παράλογο να πετάτε τα λεφτά σας άνευ λόγου και αιτίας για το παραμικρό ζήτημα, πόσο μάλλον στη σημερινή εποχή του διαδικτύου που η πληροφορία πραγματικά είναι διαθέσιμη ανά πάσα στιγμή και σε μεγάλες ποσότητες, και προφανώς είναι εύκολο να ενημερωθείτε για τις τελευταίες εξελίξεις από διάφορα έγκυρα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης του ηλεκτρονικού τύπου.

Σας πληροφορώ πως σχεδόν όλοι οι ευσυνείδητοι δικηγόροι θα σας εξηγήσουν το ίδιο πράγμα, δηλαδή προχωρήστε λιγάκι, και έπειτα αφού μαζευτούν αρκετές απορίες, τότε ελάτε μία και καλή να σας διευκρινίσω με λεπτομέρεια όλα εκείνα τα στοιχεία που σας προβληματίζουν, και όχι μέρα παρά μέρα.

Μία άλλη σημαντική παράμετρος πού οφείλεται να μην την ξεχνάτε ποτέ είναι πώς η κατοχύρωση ενός εμπορικού σήματος που έχει γίνει στην Ελλάδα, δεν έχει νομική ισχύ στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, την Ιαπωνία και ούτω καθεξής, αν θέλετε να προστατεύεστε σε όλο τον πλανήτη θα πρέπει να υποβάλλεται ξεχωριστά αίτηση σε κάθε χώρα ή ήπειρο, ανάλογα βέβαια με την ισχύουσα νομοθεσία που επικρατεί σε κάθε αγορά. Επομένως καταλαβαίνετε πώς όλο αυτό το εγχείρημα είναι μία πολύπλοκη διαδικασία.

Πνευματικά δικαιώματα και κατοχύρωση πατέντας

Μία άλλη εξίσου σοβαρή παρερμηνεία που σχετίζεται με το trademark είναι πως συχνά συγχέεται με τα πνευματικά δικαιώματα, όπως για ένα ποίημα ή την κατοχύρωση πατέντας για την ευρεσιτεχνία του κώδικα μιας εφαρμογής για κινητές συσκευές, και μιλάω για την Ελλάδα που η νομοθεσία είναι ένα σκέτο μπάχαλο και ποτέ δεν θα βγάλουμε άκρη, εάν δεν γίνει νοικοκύρεμα αυτής της ακαταστασίας.

Εν ολίγοις το κάθε ένα είναι διαφορετικό και ξεχωριστό από το άλλο, και ακολουθούνται διαφορετικές διαδικασίες. Εν τούτοις οφείλω να ομολογήσω πως στις ΗΠΑ τα πράγματα είναι ξεκάθαρα και σίγουρα ξέρεις πού ακριβώς θα απευθυνθείς για να γίνει η δουλειά σου.