Heist (2001 ταινία). Το κόλπο

• Είδος: Περιπέτεια
• Ηθοποιοί: Gene Hackman, Danny DeVito, Sam Rockwell, Delroy Lindo, Patti LuPone, Rebecca Pidgeon, Ricky Jay, Jim Frangione
• Σκηνοθεσία: David Mamet
• Διάρκεια: 111 λεπτά
• Ημερομηνία κυκλοφορίας: 9 Νοεμβρίου 2001
• Ελληνικός τίτλος: Το κόλπο
• Παραγωγή: Warner Bros
• Προϋπολογισμός ταινίας: 39 εκατομμύρια δολάρια
• Ακαθάριστα έσοδα: 28 εκατομμύρια δολάρια

“Τι κάνει τον κόσμο να κινείται…;” Στην απάντηση αυτού του ερωτήματος βασίζεται η κινηματογραφική δουλειά του David Mamet, “HEIST” (“ΤΟ ΚΟΛΠΟ”). Μετά τα πρόσφατα “Τhe score” και “Ocean’s 11”, άλλη μια αστυνομική ταινία έρχεται να προστεθεί στο φετινό κατάλογο του είδους. Χρησιμοποιώντας την ίδια συνταγή, όπως μεγάλα ονόματα και το παρασκήνιο μιας καλοστημένης ληστείας, μας δίνεται η δυνατότητα να εντρυφήσουμε στο εσωτερικό μιας συμμορίας εγκλήματος και να ανακαλύψουμε από κοντά τον τρόπο σκέψης και λειτουργίας των ίδιων των εγκληματιών.

“Η αγάπη κινεί τον κόσμο… η αγάπη για το χρυσό”. Με αυτή φαίνεται πως ζει σε όλη τη ζωή ως τώρα και ο Joe Moore (Gene Hackman). Όντας παντρεμένος με μια όμορφη και αρκετά νεότερή του σύζυγο, τη Fran (Rebecca Pidgeon) κι έχοντας μια ευχάριστη δουλειά, συνεχίζει να κάνει αυτό που περισσότερο τον γεμίζει… είναι κλέφτης πολύτιμων λίθων.

Έχοντας στο πλευρό του δύο καλούς συνεργάτες του, τους Bobby (Delroy Lindo) και Pinky (Ricky Jay), οργανώνουν όλοι μια ληστεία σε ένα κοσμηματοπωλείο στο κέντρο του Μανχάταν. Εκεί που όλα δούλευαν ρολόι όμως, μια απροσεξία του Joe τον “καίει”. Φοβούμενος πιθανή απάντηση της αστυνομίας απέναντι στο γνωστό πλέον πρόσωπό του, αποφασίζει να διαφύγει παίρνοντας μαζί και τη γυναίκα του.

Ο κλεπταποδόχος του ωστόσο Bergman (Danny DeVito), “γεννημένος εγκληματίας”, έχει αντίθετη άποψη και τελικά τον υποχρεώνει σε μια τελευταία αποστολή: την κλοπή μεγάλης μερίδας ελβετικού χρυσού. Η συμμορία ανασυντάσσεται κι έχει τώρα ένα -εξ ανάγκης- νέο μέλος της, τον εγγονό του Bergman, Jimmy (Sam Rockwell). Κανείς όμως δεν εμπιστεύεται κανέναν. Τα πάντα είναι δυνατά και απρόβλεπτα. Ποιος θα είναι αυτός που θα διαφύγει κερδισμένος; Ποιος θα είναι αυτός που θα γελάσει καλύτερα τελευταίος;

Την απορία φροντίζει να μας τη λύσει ο δύο φορές προτεινόμενος για oscar David Mamet όντας (για όγδοη φορά στην καριέρα του αυτό) σεναριογράφος και σκηνοθέτης μαζί και σε αυτήν την ταινία. Σε ό,τι αφορά την πρώτη του ιδιότητα, το αποτέλεσμα που έχουμε είναι ένα αρκετά έξυπνο και ευρηματικό σενάριο, με λεπτό χιούμορ, πολλές ανατροπές, μέχρι και το τέλος της ταινίας και πληθώρα από απολαυστικές ατάκες που ξεχωρίζουν.

Σε κρατάει σε εγρήγορση και δε σε κάνει να βαρεθείς. Βασικό μειονέκτημά του η πολύπλοκη ιστορία που θέλει να μας παρουσιάσει, τόσο πολύπλοκη και τόσο ανατρεπτική που τελικά αν δε κουράζει, μπερδεύει το θεατή. Ξεκάθαρη σε ό,τι αφορά τους χαρακτήρες, “χαμένη” κάπως σε ό,τι αφορά την εξέλιξη της υπόθεσης.

Στον σκηνοθετικό τομέα τα πράγματα είναι πιο απλά. Χωρίς πολλές εκρήξεις, χωρίς φασαριόζικα εφέ γενικότερα, ο Mamet μας βάζει στο πετσί της υπόθεσης και ζούμε κάθε της εξέλιξη με τη σοβαρότητα και το ύφος που της αρμόζει ως caper-movie, film-noir. Η μουσική επένδυση μάλιστα συμβάλλει καθοριστικά σε αυτό, αφού -κι εδώ- χωρίς έντονη μουσική αποδίδεται αυτό το μυστηριώδες στο έργο.

Όπως προαναφέρθηκε, στους πρωταγωνιστικούς ρόλους συναντάμε τους Gene Hackman και Danny DeVito. Πείθουν για αυτό που αντιπροσωπεύουν και διασκεδάζουν με την ιδιότητά τους ως κλέφτες. Sam Rockwell, Delroy Lindo, Ricky Jay και Rebecca Pidgeon συμπληρώνουν το cast της ταινίας χωρίς να έχουν να παρουσιάσουν κάτι το ιδιαίτερο.

Συνολικά τα στοιχεία που έχει η ταινία θα μπορούσαν να τα είχαν εκμεταλλευτεί περισσότερο. Και cast διαθέτει και σενάριο και καλό σκηνοθέτη. Όμως τίποτα από αυτά δεν έπιασε το μέγιστο των προσπαθειών και το τελικό αποτέλεσμα απλά σε ικανοποιεί χωρίς ωστόσο να σε γοητεύει κιόλας. Προσωπικά μου άφησε μια αίσθηση ελλείψεως και αυτό ίσως να οφείλεται στην πλοκή του έργου.

Δεν έχει τεχνολογικές απαιτήσεις η ταινία, εξάλλου αποδίδει μια οργανωμένη ληστεία χωρίς να προσδίδει σε αυτήν εμπορικά χαρακτηριστικά που πουλούν για να εντυπωσιάσει. Δεν τα χρειάζεται! Το μόνο που ουσιαστικά ζητά είναι να συμφωνήσετε κι εσείς ότι “όλοι έχουν ανάγκη τα χρήματα… γι αυτό λέγονται χρήματα” και να συμμετάσχετε σε αυτό το καλοστημένο “Κόλπο”. Η επιλογή δική σας…

Δείτε παρακάτω το τρέιλερ της ταινίας Heist (2001 ταινία). Το κόλπο.