Η φαντασία του σεναριογράφου, το έξυπνο σενάριο, η ερμηνεία των ηθοποιών, η μαγευτική σκηνοθεσία και η μουσική συνύπαρξη μαζί με την εικόνα, είναι λίγα από τα συστατικά που συνθέτουν τον μύθο μιας ταινίας θρύλου, προορισμένη να υποβάλλει το κοινό της κατατροπώνοντας κάθε τους αντίσταση. Αυτές είναι οι ταινίες που μας μένουν αξέχαστες και συνθέτουν μέρα με τη μέρα μέσα στην φαντασία μας τον μύθο ενός άλλου κόσμου που ίσως τελικά να θέλαμε να ζήσουμε. Είναι για μας οι 15 καλύτερες ταινίες που μας συγκλόνισαν.
Σίγουρα είναι κάτι παραπάνω από δύσκολο να ξεχωρίσεις μόνο τόσες λίγες ταινίες από όλες αυτές που σε έχουν αγγίξει με την ιστορία τους. Είναι βέβαιο πάντως πως μία-μία άφησε στην μνήμη μας κάτι το εξαιρετικό και κατέχει – όσο παλιά και αν είναι – ένα κομμάτι μοναδικό στην καρδιά μας.
Elizabeth (1998)
Ξεκινώντας ανάποδα, στην 15η θέση βρίσκεται το ‘Elizabeth’ (1998). Μια ταινία πλημμυρισμένη με συναισθήματα (αγάπη, μίσος, ανασφάλεια, μοναξιά) που μεταδίδονται πολύ εύκολα στον θεατή της, κάνοντας τον και αυτόν αναπόσπαστο της κομμάτι. Η σκηνική Αγγλία δεν φαίνεται να ζηλεύει τίποτε από την περασμένη εποχή και ίσως να της κλέβει την δόξα μέσα από τα υπέροχα πλάνα του σκηνοθέτη της Shekar Kapur. Με μια πλειάδα υπέροχων ηθοποιών που σίγουρα δίνουν τον καλύτερο τους εαυτό, η ταινία είναι μια οπτική απόλαυση.
Amadeus (1984)
Το 1984 σηματοδότησε την προβολή στις κινηματογραφικές αίθουσες μιας βιογραφικής ταινίας ενός από τους μεγαλύτερους συνθέτες, τον Amadeus Mozart. Το ‘Amadeus’ έδωσε μια καθαρή εικόνα για την ζωή, την μοναδική καριέρα και το άδοξο τέλος αυτού του συνθέτη, παρουσιάζοντας τις ίντριγκες μέσα σε ένα σκηνικό χώρο αντάξιου του πραγματικού.
English Patient (1996)
Μια ερωτική ιστορία είναι ένα πάντα ένα επίκαιρο θέμα για μια ταινία, ένα τραγικός έρωτας πλημμυρισμένος από ένα σενάριο που μπορεί να καθηλώσει τον θεατή της σαν και αυτό του ‘English Patient’ (1996) είναι σίγουρα μοναδικό όταν ντύνεται από ερμηνείες τόσο τραγικές όσο και η ιστορία του, με μια σκηνοθεσία που κάνει τον θεατή να μην χορταίνει τα υπέροχα πλάνα στην έρημο και την μουσική του καταξιωμένου Gabriel Yared που απόλυτα συλλαμβάνει στις νότες της τα αισθήματα των χαρακτήρων της. Ο πόνος για αυτό που μπορεί να το έχεις, αλλά να μην είναι ποτέ απόλυτα δικό σου, είναι και το βασικό στοιχείο της ταινίας, που χτυπά στο ευαίσθητο σημείο όλους τους θεατές της, στην καρδία.
Scent of a Woman (1992)
Ένας ηθοποιός λένε πως δύσκολα μπορεί να στηρίξει μία ολόκληρη ταινία πάνω του, ίσως να είναι και έτσι, αν όμως πρόκειται για τον Al Pacino, τότε τα πράγματα αλλάζουν. Συνδέοντας με τον καλύτερο τρόπο την ιστορία με τα πρόσωπα, είναι από την αρχή πολύ δύσκολο να φανταστείς κάποιον άλλο ηθοποιό να υποδύεται αυτόν τον ρόλο, χορεύοντας εκείνο το μοναδικό ταγκό που καθιέρωσε και το ‘Scent of a Woman’ (1992) για αυτό που είναι, την φιλία μεταξύ δυο ανθρώπων, και την μοναδικότητα του καθένα μας.
Braveheart (1995)
Στο σκηνοθετικό του ντεμπούτο, ο Mel Gibson μετέφερε το κοινό του στην Σκοτία των προηγούμενων αιώνων, ξεκινώντας την δική του επανάσταση αγωνιζόμενος για μία λέξη: ‘Ελευθερία’, που στο άκουσμα της στο τέλος της ταινίας είναι απόλυτα λογικό να ανατριχιάσεις. Το ‘Braveheart’ (1995) είναι μια ταινία με τα όλα της, πόλεμος, αγώνας για τη ζωή, αγάπη, έρωτας και γι’ αυτό ίσως κέρδισε με μεγάλη ευκολία τόσους οπαδούς που κυριολεκτικά δεν χορταίνουν να την βλέπουν.
Midnight Express (1978)
Από την αρχή του, το ‘Midnight Express’ (1978) καταφέρνει άνετα να παρασύρει το κοινό του με αληθοφανείς εικόνες από την ζωή του χαρακτήρα του μέσα στο απάνθρωπο περιβάλλον των τουρκικών φυλακών. Το σενάριο του Oliver Stone σε αρμονική σκηνοθεσία του Alan Parker δίνουν τον ακριβή τόνο των συναισθημάτων του Billy Hayes (ήρωα της ταινίας) και ίσως αυτό είναι και το μυστικό της επιτυχίας του Midnight Express που το φέρνει στην 10η θέση στην κατάταξη μας.
Psycho (1960)
Κάποιος είχε πει κάποτε τον Alfred Hitchcock ‘μαιτρ του τρόμου’ και δεν ήταν καθόλου τυχαίο. Το ‘Psycho’ (1960) είναι το πιο τρανταχτό παράδειγμα της μεγαλουργίας του. Ακόμη και μετά από 41 χρόνια καταφέρνει να τρομοκρατήσει τους θεατές του, κάνοντας τους να αναρωτιούνται ακόμη γιατί η ηρωίδα της ταινίας αποφάσισε να μείνει στο Bates Motes. Η μουσική του Bernard Herrmann είναι πλέον μυθική και προσθέτει πάρα πολλά στην αγωνία του κοινού.
2001: A Space Odyssey (1968)
Οι ταινίες μπορούν να μας ταξιδέψουν σε μέρη που δεν μπορούμε να πάμε. Μπορούν επίσης να ταξιδέψουν το μυαλό μας πέρα από τα όρια της φαντασίας του, και το ‘2001: A Space Odyssey’ (1968) του Stanley Kubrick είναι μία από τις μεγαλύτερες εικονικές εμπειρίες του κινηματογράφου. Σταθμός όσον αφορά τα γραφικά της για εκείνη την εποχή, όπως και για την ιστορία της που ακόμη και σήμερα υπάρχουν πολλές διαφωνίες για το νόημα της. Σίγουρα το θέμα της ταινίας είναι πέραν νοήματος, ταξιδεύοντας τον χαρακτήρα της σε ένα μέρος που του είναι αδύνατον να κατανοήσει.
Η ταινία αυτή λυρικά και ‘άγρια’ μας προκαλεί να δραπετεύσουμε από την οφθαλμαπάτη πως η καθημερινότητα είναι αυτή που πρέπει να μας απασχολεί. Επιχειρεί να αποδείξει πως ο άνθρωπος δεν έμαθε να σκέφτεται και να ονειρεύεται, μόνο για να νεκρώσει τον εγωισμό του. Το ‘2001’ είναι σίγουρα μια πνευματική εμπειρία, αλλά πάλι από την άλλη όλες οι μοναδικές ταινίες είναι.
Schindler’s List (1993)
Η εκπληκτική μεταφορά του best-seller του Thomas Keneally ‘Schindler’s List’ (1993) είναι αναμφισβήτητα ένα μοναδικό έπος που συγκλόνισε το κοινό του. Σε ασπρόμαυρο φόντο, ο Steven Spielberg κατάφερε να αποδώσει την τραγικότητα της εποχής και την δύναμη ενός μόνο ανθρώπου. Οι τρεις βασικοί χαρακτήρες της ταινίας αποδίδονται με μοναδική τραγικότητα από τους Neeson, Kingsley και Fiennes πάνω σε ένα υπέροχα γραμμένο σενάριο. Είναι σίγουρα το πιο δυναμικό φιλμ του Steven Spielberg μέχρι σήμερα και επάξια του χάρισε το Oscar για την σκηνοθεσία του.
Fight Club (1999)
Λίγο πριν την αυγή της νέας χιλιετίας, το ‘Fight Club’ (1999) κατάφερε να αποδείξει πως μπορούν να υπάρξουν ακόμη και σήμερα ταινίες οι οποίες μπορούν να σοκάρουν με την ανατρεπτικότητα τους χωρίς να σε μεταφέρουν σε άλλες εποχές, παρά να παρουσιάσουν την στυγνή πραγματικότητα του σήμερα. Με μια ιστορία που φαινομενικά κυλάει απλά, η οποία όμως περιπλέκεται στην συνέχεια της λεπτό προς λεπτό, αφήνοντας αναπάντητα ερωτηματικά που λύνονται μονομιάς στο τέλος της, το Fight Club αναμφισβήτητα καθηλώνει τον θεατή της με τον καλύτερο τρόπο, αφήνοντας τον με το στόμα ανοιχτό.
One Flew Over The Cuckoo’s Nest (1975)
Με μοναδικές ερμηνείες από τους Jack Nicholson & Louise Fletcher, στην 5η θέση έρχεται το ‘One Flew Over The Cuckoo’s Nest’ (1975). Βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Ken Kesey, η ταινία αυτή είναι μια από τις πιο συναισθηματικές εμπειρίες για το κοινό. Πονάμε με τους ήρωες της, κλαίμε μαζί τους και βυθιζόμαστε στην δική τους παράνοια σε ένα χώρο που οι άνθρωποι φαίνεται να απολαμβάνουν την ζωή τους, έστω και ιδιόρρυθμα.
The Silent of The Lambs (1991)
Η πράκτορας του FBI Clarice Starling αναλαμβάνει την υπόθεση να αναλύσει ένα πανέξυπνο ψυχωτικό εγκληματία, τον Hannibal ‘the Cannibal’ Lecter, με την ελπίδα πως θα την βοηθήσει να πιάσει έναν serial killer. Αβάσταχτα έντονο, μοναδικό λόγω των ερμηνειών του από Jodie Foster και Anthony Hopkins, και με ένα σενάριο όπου η κάθε ατάκα προσφέρει πολλά υπονοούμενα, το ‘The Silence of The Lambs’ (1991) είναι σίγουρα μια αξέχαστη εμπειρία για όλους μας και ένα από τα καλύτερα ψυχολογικά θρίλερ όλων των εποχών.
Lawrence of Arabia (1962)
Μια ταινία σαν το ‘Lawrence of Arabia’ (1962) σίγουρα δεν θα μπορούσε να αφήσει οποιονδήποτε αδιάφορο. Το μαγευτικό της ταξίδι συνεπαίρνει τον θεατή αφήνοντας τον να ονειρεύεται μια τέτοια περιπέτεια. Τα μοναδικά πλάνα στην έρημο, οι καταπληκτικές ερμηνείες και η σχεδόν παραμυθένια ιστορία της, την κάνουν να ξυπνήσει στο κοινό της μια απόλαυση συναισθημάτων και περιπέτειας.
Casablanca (1942)
Δεν είναι μόνο το ρομάντζο, το χιούμορ ή η ίντριγκα, αν και υπέροχα, που κάνουν κάποιον να ερωτευτεί αυτήν την ταινία, είναι η περηφάνια που νιώθει κανείς για τους χαρακτήρες της. Η ‘Casablanca’ (1942) δεν παρουσιάσει τους ανθρώπους της σαν ήρωες, αλλά σαν ρεαλιστές κι εκεί είναι που κερδίζει.
Δεν φαίνεται να υπάρχει makeup αλλά μια σύνθεση εικόνων ρεαλισμού που αφήνει το αίσθημα ότι η ιστορία που εξελίσσεται μπροστά στα μάτια σου μπορεί να συμβαίνει στην πραγματικότητα και όχι πάνω σε ένα λευκό μεγάλο πανί μέσα σε μία σκοτεινή αίθουσα. Η υποκριτική των ηθοποιών συμβάλει στο αίσθημα αυτό και φαίνεται πως δεν υπάρχει σενάριο, παρά τους προστάζει ο καλύτερος εαυτός τους για το τι πρέπει να κάνουν και να πουν. Σκηνοθεσία, φωτισμός, σκηνικά και μουσική συνωμοτούν και αυτά στην παρουσία μιας ταινίας απόλυτα μοναδικής.
Citizen Kane (1941)
Αναμφισβήτητα, στην κορυφή βρίσκεται το έπος του Orson Welles, ‘Citizen Kane’ (1941). O Welles έδωσε νέα ερμηνεία στο ‘τι μπορεί μια ταινία να γίνει, σε τι επίπεδο μπορεί να φτάσει’ όταν έγραψε, σκηνοθέτησε και πρωταγωνίστησε σε αυτήν την πλέον κλασική παραγωγή. Είναι πραγματικά άξιο επαίνου το γεγονός πως με αυτήν την πρώτη κινηματογραφική του απόπειρα, ο Welles κατάφερε να δημιουργήσει μια αριστουργηματική ταινία, που μάταια – σε άλλες παραλλαγές της ιστορίας της – προσπαθούν αρκετοί να μιμηθούν ακόμη και σήμερα. Μπορεί κανείς να δει τον ‘Πολίτη Κέϊν’ μόνο για την ευρηματική ιστορία του. Ίσως τελικά είναι μια ταινία που σου δίνει κάτι καινούργιο κάθε φορά που την βλέπεις.
Πολλοί ίσως να διαφωνήσουν μαζί μου για αυτή την κατάταξη, αλλά αυτό είναι το ομορφότερο κομμάτι στον κινηματογράφο, πως όλοι οι λάτρεις του έχουν διαφορετικά γούστα και απόψεις δίνοντας ο καθένας το προσωπικό του παρόν. Άλλωστε η κάθε ταινία μπορεί να ξυπνήσει άλλα συναισθήματα για τον κάθε θεατή, πολλές φορές και εντελώς αντίθετα, και για τον καθένα από μας, κάθε ταινία παραπέμπει σε διαφορετικά προσωπικά βιώματα με τα οποία έχει μάθει κανείς να ζει, να κρίνει και να συγκρίνει κάθε τι στην ζωή και όχι μόνο στην μεγάλη οθόνη
