The Sum of All Fears (2002). Ο Απόλυτος Κίνδυνος

• Σκηνοθεσία: Phil Alden Robinson
• Ηθοποιοί: Ben Affleck, Morgan Freeman, Bridget Moynahan, Alan Bates, James Cromwell, Liev Schreiber
• Διάρκεια: 118 λεπτά
• Ημερομηνία κυκλοφορίας: 29 Μαΐου 2002
• Ελληνικός τίτλος: Ο Απόλυτος Κίνδυνος
• Παραγωγή: Paramount Pictures
• Προϋπολογισμός ταινίας: 68 εκατομμύρια δολάρια
• Ακαθάριστα έσοδα: 193 εκατομμύρια δολάρια

Ο Jack Ryan, ο δυναμικός ήρωας που δημιούργησε ο συγγραφέας Tom Clancy μέσα από τα βιβλία του, συνεχίζει να μπλέκει σε περιπέτειες για τέταρτη φορά. Η πρώτη επαφή γνωριμίας με τον ήρωα έγινε το 1990 στο εξαιρετικό ψυχροπολεμικό θρίλερ The Hunt for Red October όπου τον υποδυόταν ο Αlec Baldwin. Στη συνέχεια υπήρξαν άλλες δύο κινηματογραφικές μεταφορές (Patriot Games και Clear and Present Danger) όπου τα ηνία του ρόλου πήρε ο Harrison Ford. Φέτος, ο “εκλεκτός” για το ρόλο ήταν o Ben Affleck και το όνομα της ταινίας The Sum of All Fears – Aπόλυτος Κίνδυνος.

Η ταινία είναι ουσιαστικά prequel των υπολοίπων ταινιών με πρωταγωνιστή τον χαρακτήρα Jack Ryan καθώς η υπόθεσή της προηγείται (χρονικά) από τις παλαιότερες και μας δείχνει τα πρώτα του βήματα στη CIA. Ο τίτλος του βιβλίου είναι ο ίδιος με αυτόν της ταινίας και γράφτηκε το 1991. Πριν εμβαθύνουμε στον Aπόλυτο Κίνδυνο, ας πούμε γενικά πως μαζί με Το Κυνήγι του Κόκκινου Οκτώβρη αποτελούν δύο από τους κορυφαίους εκπροσώπους του είδους. Και πιο είναι αυτό το είδος;… Ψυχροπολεμικό θρίλερ με δόσεις περιπέτειας, έντασης και πολιτικής ίντριγκας. Με εξαιρετικούς πρωταγωνιστές (Sean Connery – Sam Neill και James Cromwell – Morgan Freeman), διακρίνονται με ευκολία από το “σωρό” και προσφέρουν απολαυστικό θέαμα.

Ο Jack Ryan (Ben Affleck) είναι ένας απλός αναλυτής της CIA που έτυχε να γράψει μια αναλυτική αναφορά για το προφίλ ενός Ρώσου αξιωματούχου με το όνομα Alexander Nemerov, προβλέποντας πως μια μέρα θα γίνει πρόεδρος της Ρωσίας. Όταν η πρόβλεψή του θα επαληθευτεί, μετά από αιφνίδιο θάνατο του προκατόχου στην προεδρία της Ρωσίας, ο αρχηγός της CIA William Cabot (Morgan Freeman) θα τον κάνει δεξί του χέρι. Στο μεταξύ, μια “άγνωστη” πυρηνική βόμβα θα έρθει στην κατοχή ενός νεοναζί (Alan Bates), ο οποίος σκοπεύει να σκοτώσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ (James Cromwell) κατά τη διάρκεια του τελικού αγώνα ποδοσφαίρου, με απώτερο σκοπό να φέρει στο χείλος του σύγκρουσης ΗΠΑ και Ρωσία.

Ενώ αυτό καθαυτό το θέμα της ταινίας ίσως να θεωρηθεί τετριμμένο από κάποιους (και οπότε ανάξιο ενδιαφέροντος), ο τρόπος με τον οποίο έχει αποδοθεί μας κάνει να το ξανασκεφτούμε. Η προσέγγιση του σκηνοθέτη (με τους λοιπούς συντελεστές της παραγωγής να δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό) είναι ακριβώς αυτή που κάνει τόσο ξεχωριστή την ταινία.

Εκεί που επιτυγχάνει ο Phil Alden Robinson είναι να ισορροπήσει ανάμεσα στη δράση, την απεικόνιση των χαρακτήρων, τα ενδοκυβερνητικά παρασκήνια και την ραγδαία εξέλιξη της πλοκής. Δε σκηνοθετεί μια καθαρόαιμη περιπέτεια, δεν θέλει να εντυπωσιάσει με εκρήξεις και κυνηγητά, αυτό που επιδιώκει είναι να αποδώσει όσο καλύτερα μπορεί το καταπληκτικό σενάριο που έχει στη διάθεσή του (υποθέτουμε πως το ανάγνωσμα του Tom Clancy θα είναι μια αγωνιώδης εμπειρία) και τελικά από το αποτέλεσμα φαίνεται πως όλα λειτούργησαν περίφημα.

Το σενάριο της ταινίας είναι ένα ακόμη παράδειγμα που μας μαρτυρεί πως τίποτα δεν αφέθηκε στην τύχη. Πλοκή που αφήνει πολλά “μέτωπα” ανοιχτά καθώς εξελίσσεται (οπότε αυξάνεται και η αγωνία του θεατή), αλλά πετυχημένα δίνει τις κατάλληλες απαντήσεις όταν πρέπει.

Οι διάλογοι δεν είναι καθόλου σχηματικοί ή υποτυπώδεις (όπως στις περισσότερες ταινίες όπου η δράση υποκαθιστά όλα τα υπόλοιπα), αλλά είναι προσεγμένοι. Η απίστευτη σύγχυση στα υψηλά κλιμάκια της αμερικανικής κυβέρνησης είναι εκείνο που αποδίδεται άριστα και σε αυτό στοχεύει η ταινία. Να σκιαγραφήσει σε βάθος τα παρασκήνια και τις ίντριγκες που ποτέ δεν είναι θεατές σε σοβαρές εθνικές κρίσεις.

Να αποδώσει τις αντιθέσεις και την ένταση υπό την πίεση σοβαρών γεγονότων σε μια προσπάθεια να ληφθούν επείγουσες αποφάσεις για το μέλλον ενός κράτους και ολόκληρης της ανθρωπότητας. Ακόμη και στο σενάριο λοιπόν (στο οποίο χωλαίνουν όλες σχεδόν οι ταινίες του είδους), ο Aπόλυτος Κίνδυνος τα καταφέρνει… απολύτως ακίνδυνα για το θεατή.

Μουσική, ήχος και φωτογραφία είναι όλα καταπληκτικά. Η ισοπέδωση της Βαλτιμόρης από την πυρηνική βόμβα θα σας κόψει την ανάσα. Οι εντυπωσιακές σκηνές (αν και σύντομες) θα έρθουν όταν δε θα το περιμένετε και αυτό που τις κάνει να ξεχωρίζουν από ανάλογες σε άλλες ταινίες είναι η δραματική αίσθηση που αφήνουν στο θεατή.

Από ερμηνείες τώρα, οι ηθοποιοί τα πηγαίνουν περίφημα. Ο Ben Affleck δίνει κωμικά και δυναμικά χαρακτηριστικά στον χαρακτήρα που υποδύεται και σίγουρα η νεανική πνοή που προσδίδει σε ένα χαρακτήρα που έχει περάσει πολλά (3 διαφορετικοί ηθοποιοί τον υποδύθηκαν σε 4 ταινίες) είναι μια αναπνοή φρεσκάδας. Ωστόσο, η μεγαλύτερη γενειά του cast είναι εκείνη που κλέβει την παράσταση. Ο Morgan Freeman βρίσκεται στο στοιχείο του. Ένας ακόμη λόγος για να δει κανείς την ταινία. Ο James Cromwell, από την άλλη, είναι εξαιρετικά αληθινός ως πρόεδρος των ΗΠΑ. Από τους καλύτερους που έχουμε δει στη μεγάλη οθόνη.

Σχολιάζοντας την σκηνοθεσία του Phil Alden Robinson, το πρώτο πράγμα που παρατηρήσαμε ήταν τα εντυπωσιακά πλάνα σε όλη τη διάρκεια της ταινίας. Τη συχνή χρήση πανοραμικών πλάνων από δορυφόρο αντιπαραβάλλεται η ώριμη κίνηση της κάμερας που πάντοτε αποσκοπεί σε κάτι και ποτέ δεν περιφέρεται άσκοπα (χαρακτηριστική η σκηνή του κοντινού πλάνου στο ρολόι του Alan Bates). Μαγευτικά, επίσης, ήταν και τα πλάνα των χιονισμένων τοπίων στη Ρωσία καθώς και η μουσική του Jerry Goldsmith που τα συνόδευε.

Μακριά από αμερικάνικες πατριωτικές κορώνες, η ταινία The Sum of All Fears δεν αφήνει απροβλημάτιστο το θεατή. Μετά τα γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου, η υπόθεση της ταινίας φαίνεται τραγικά πιθανή και τρομακτικά ρεαλιστική. Κάτω από άλλες συνθήκες πολλοί θα έλεγαν πως το σενάριο είναι παρατραβηγμένο. Όμως, με τις νέες συνθήκες η ρεαλιστικότητα του σεναρίου είναι κάτι που δεν μπορεί να αμφισβητηθεί. Μετά από δύο ώρες καθαρής διασκέδασης, αυτό που μένει στο θεατή είναι ένας σοβαρός σκεπτικισμός σχετικά με την πυρηνική απειλή και την παγκόσμια τρομοκρατία.

Η κυκλοφορία του DVD της ταινίας αναμένεται να ικανοποιήσει τον θεατή στην παραμικρή της λεπτομέρεια. Ο ήχος είναι πλήρως διαυγής, δίνοντας έμφαση στην ιδανικά ταιριαστή μουσική του Jerry Goldsmith που εμπλουτίζει την ταινία, ενώ η ποιότητα της εικόνας είναι κάτι παραπάνω από ευχάριστη και ικανοποιητική. Αν μάλιστα προσθέσετε και την ύπαρξη ελληνικών υπότιτλων στις πρόσθετες παροχές τότε το σύνολο αποτελεί μια πολύ δελεαστική πρόταση για αγορά. Τα extras της συσκευασίας περιλαμβάνουν τα παρακάτω:

1. Δύο Commentaries (από τον σκηνοθέτη και τους John Lindley & Tom Clancy, κινηματογραφιστή και συγγραφέα του βιβλίου πάνω στο οποίο βασίστηκε η ταινία, αντίστοιχα).
2. Α Cautionary Tale: Casting & Production. Δύο φιλμάκια για την επιλογή των ηθοποιών (13 λεπτών) και την οργάνωση της παραγωγής (17 λεπτών).
3. Visual Effects: A-4 (6 λεπτών) / Hospital (4 λεπτών) / Motorcade (4 λεπτών) / Helicopter (5 λεπτών). 4 φιλμάκια για τα ψηφιακά εφε που χρησιμοποιήθηκαν στις παραπάνω σκηνές.
4. Ένα Theatrical Trailer.

Δείτε παρακάτω το τρέιλερ της ταινίας The Sum of All Fears (2002). Ο Απόλυτος Κίνδυνος.